Volledig scherm
Johan van Laarhoven en zijn Thaise vrouw Tukta, in gelukkigere tijden © BD

Ombudsman: Staat was onzorgvuldig in zaak Johan van Laarhoven

DEN HAAG/TILBURG - De Nederlandse Staat heeft onzorgvuldig gehandeld in de strafzaak tegen Tilburger Johan van Laarhoven, die sinds 2014 vastzit in Thailand. De Nationale Ombudsman oordeelt dat het ministerie van Justitie, politie en het Openbaar Ministerie voorzichtiger te werk hadden moeten gaan toen ze in Thailand aandrongen op informatie over coffeeshopbaas Van Laarhoven. 

Het Openbaar Ministerie deed in 2012 Thailand een rechtshulpverzoek om informatie over Van Laarhoven, die in 2008 naar de badplaats Pattaya verhuisde. Justitie vermoedde dat Van Laarhoven met zijn coffeeshopketen The Grass Company te weinig belasting had betaald en zijn geld naar Thailand had weggesluisd. Toen in 2014 het rechtshulpverzoek nog altijd niet was ingewilligd, kregen de Thai een brief waarin werd voorgesteld dat ze zelf een strafrechtelijk onderzoek tegen Van Laarhoven zouden instellen. Negen dagen na de brief werden Van Laarhoven en zijn Thaise vrouw gearresteerd. Later werden ze veroordeeld voor witwassen: Van Laarhoven kreeg twintig jaar cel, zijn vrouw zeven jaar en vier maande. 

‘Perspectief uit het oog verloren’

De Nationale Ombudsman oordeelt dat de Nederlandse overheid te onvoorzichtig is geweest en had moeten beseffen dat de bewuste brief ernstige gevolgen zou kunnen hebben voor Van Laarhoven. ,,Er is niet goed afgewogen of de gekozen middelen in evenredige verhouding stonden tot het gekozen doel", schrijft ombudsman Reinier van Zutphen. En: ,,De Nederlandse overheid is het perspectief van het echtpaar uit het oog verloren”.  De stelling dat justitie in Breda niet had kunnen voorzien dat Thailand Van Laarhoven zelf zou oppakken en gaan berechten, noemt de Ombudsman ‘ongeloofwaardig'. ,,Ze hebben zelf het initiatief genomen om een brief te sturen. Dit terwijl zij goed op de hoogte waren van de risico's van een aan drugs gerelateerd strafrechtelijk onderzoek in Thailand".

Met dit harde oordeel van De Nationale Ombudsman in de hand willen de advocaten van de 58-jarige Van Laarhoven minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid vragen dat hij alles in het werk gaat stellen om de Tilburger terug naar Nederland te halen. Het Openbaar Ministerie in Breda weigert tot op heden om een uitleveringsverzoek voor Van Laarhoven in te dienen, omdat dat een nadelige invloed zou hebben op de strafzaak tegen The Grass Company. Justitie in Breda wil de coffeeshopketen (met vestigingen in Tilburg en Den Bosch) vervolgen voor belastingfraude en valsheid in geschrifte.  

Rechtszaak in de ijskast

Justitie denkt dat The Grass Company jarenlang sjoemelde met de boekhouding en op die manier zeker twintig miljoen euro te weinig belasting heeft betaald. Omdat Van Laarhoven vastzit in Thailand en het recht heeft om bij zijn eigen strafzaak aanwezig te zijn, is het justitieel onderzoek in de ijskast gezet.

Broer Frans: ‘Eén en al list en bedrog’

De advocaten van Van Laarhoven stelden van meet af aan dat Nederland  voor de 'Thaise leeuwen heeft gegooid’. Broer Frans van Laarhoven vindt dat het 'vernietigende’ rapport onderstreept dat 'justitie in Breda zich al 4,5 jaar schuldig maakt aan list en bedrog'. ,,Het gaat niet om één foutje, het is een opeenstapeling van fouten. En al die tijd heeft justitie alles ontkend en niks gedaan om Johan en Tukta uit de ellende te halen. Ik zou zeggen: koning Willem-Alexander moet vlieguren maken, laat hem naar Bangkok vliegen en vragen om de vrijlating van Johan. Dat zal wel niet gebeuren, maar minister Grapperhaus moet nu wel in actie komen en druk op de Thai gaan uitoefenen.”

Quote

Justitie in Breda maakt zich al 4,5 jaar schuldig aan list en bedrog, dit onder­streept het

Frans van Laarhoven, broer van Johan

Complicerende factor voor een eventuele uitlevering van Van Laarhoven is wel dat Thailand in cassatie is gegaan tegen de straf die de Tilburger in hoger beroep kreeg opgelegd. Zolang dat cassatieverzoek nog niet is afgehandeld, zou de overbrenging van Van Laarhoven onmogelijk zijn. 

Advocaat Sidney Smeets vindt in ieder geval dat minister Grapperhaus nu ‘als de wiedeweerga’ contact moet gaan leggen met Thailand. ,,Het wordt echt de hoogste tijd dat de minister nu zijn verantwoordelijkheid neemt. De minister heeft ook de zaak van Julio Poch nog op zijn bureau liggen, daar is het te laat, maar in de zaak van Johan is er nog wat te redden.”

D66-Kamerlid Vera Bergkamp, die de kwestie-Van Laarhoven al enkele keren eerder aan de orde stelde, heeft inmiddels gevraagd om een debat in de Tweede Kamer. 

  1. Mobiele daklozenopvang van Joshua gestolen in Tilburg: ‘Het wordt koud, ik hoop dat je hem terugbrengt’
    PREMIUM

    Mobiele daklozenop­vang van Joshua gestolen in Tilburg: ‘Het wordt koud, ik hoop dat je hem terug­brengt’

    TILBURG - De caravan die Tilburger Joshua Campbell (38) jaarlijks neerzet voor daklozen in de Nimrodstraat in Tilburg is dinsdag verdwenen. Tijdens de koude nachten legt de Tilburger, die zelf ook een tijd op straat sliep, brood en dekens erin voor mensen die dat hard nodig hebben. ,,Maar een vriend belde mij gisteren om te vertellen dat hij er iemand mee weg zag rijden.”