Volledig scherm
Make It Jazz Festival 2019 Valvetronic © Annick van Santen

Make It Jazz Festival in Tilburg: ‘De jonge jazzmuzikant is een hybride muzikant’

VIDEOTILBURG - Make It Jazzfestival in Tilburg is hét festival voor jonge jazzmusici. De Tilburgse pianist Jeroen van Vliet is curator. Hij beseft dat beginnende muzikanten het lastiger hebben dan toen hij als 18-jarige op het podium begon. Er zijn meer muzikanten, minder zalen. In dertig jaar verandert veel.

Pianist en componist Jeroen van Vliet (54) speelde met zijn al negentiende op North Sea Jazz Festival, hij zat toen net een jaartje op het Conservatorium in Tilburg. Het zal 1985 zijn geweest. De wereld van jazz was overzichtelijk. Er waren minder muzikanten, meer podia, conservatoria richtten zich toen pas kort op geïmproviseerde muziek. ,,Tilburg was een broedplaats, toen al, en het was belangrijk om op te vallen en veel te spelen.”

Volledig scherm
Make It Jazz Festival 2019 Jeroen van Vliet © Rens Horn - rensomatic

Kruiwagens

Van Vliet had zo zijn kruiwagens: contrabassist Eric van der Westen en saxofonist Paul van Kemenade. Met het quintet van de saxofonist toerde hij achttien jaar lang, ook door de Verenigde Staten en Azië. ,,Met Paul maakten we een toer langs veertig zalen in Nederland, dat is tegenwoordig ondenkbaar. Veel podia zijn verdwenen, meer dan de helft.” Van Vliet heeft een groot aanzien in de jazzscene: in 2014 won hij de Boy Edgar prijs en zijn Moon Trio is succesvol.

De Tilburger weet dat de nieuwe generatie jazzmuzikanten aan de bak moet, de concurrentie is groot. ,,In mijn tijd was er geen internet, de nieuwe generatie is online erg handig. Maar hoe ben je online zichtbaar? Het is een uitdaging.” Internet houdt niet op bij de landsgrenzen, het bereik is groter, de concurrentie ook.

Brood verdienen

Van Vliet geeft les aan het Conservatorium in Arnhem, in het verleden ook in Tilburg. Talent is er genoeg, zo weet hij, maar het aantal podia is beperkt. ,Jonge muzikanten creëren zelf nieuwe platformen waar ze kunnen spelen of ze organiseren zelf een festival. Make It Jazzfestival is daar een voorbeeld van. Ik juich dat toe, ware het niet dat er bij die nieuwe hotspots vaak voldoende gage is voor muzikanten. Ze moeten wel hun brood verdienen.”

Van Vliet zal muzikanten altijd adviseren hun eigen klank, hun eigen muzikale taal te ontwikkelen. Dat maakt ze onderscheidend en geeft een eigen identiteit. ,,Dat staat los van een goed businessplan, dit gaat over artistieke inhoud. Na het zoeken naar inhoudelijkheid, moet een muzikant er nog steeds voor zorgen online zichtbaar zijn, moet hij promo-materiaal maken, uitbaters van podia bellen.”

Volledig scherm
Make It Jazz Festival 2019 Rik van der Made Quintet © Piet Kuijten

Internet niet overschatten

Contrabassist Tijs Klaassen speelt twee maal op Make It Jazz Festival. Hij treedt op met zijn eigen quintet en speelt in Red Light Jazz Society. Klaassen (26) herkent zich in de analyse van Van Vliet. ,,Als je wilt spelen moet je zelf actief op zoek. Online helpt, je kunt daar een beeld van jezelf neerzetten, maar internet moet je ook weer niet overschatten. Persoonlijk contact blijft het belangrijkst.” Net als Van Vliet zet Klaassen in op het ontwikkelen van een eigen klankkleur. Daarmee wil hij zich onderscheiden.

Tilburger Van Vliet omschrijft zichzelf als een hybride muzikant. Hij heeft een eigen trio, speelt in veel andere samenstellingen, geeft les, componeert en maakt al vele jaren muziek voor dansgezelschappen als RAZ, De Stilte, Conny Janssen Danst en Panama Pictures. Hij houdt veel ballen in de lucht om van muziek te kunnen leven. Tijs Klaassen is bijna dertig jaar jonger, maar zijn leven ziet er niet anders uit. ,,Ik speel in meerdere samenstellingen, soms in gelegenheidsformaties, ik componeer, en lesgeven vind ik ook interessant.” Hybride hoort bij het vak.

Volledig scherm
Make It Jazz Festival 2019 Loek van den Berg Quintet © EYEloneah photography

Landelijk aanzien

Jeroen van Vliet noemt Make It Jazzfestival een goed voorbeeld van hoe muzikanten hun eigen podium creëren. ,,Het is nu al een festival met landelijk aanzien. Ik ken in Nederland geen ander jazzfestival dat zich helemaal op de nieuwe generaties jazzmuzikanten richt.”

De Tilburgse pianist kent niet alle nieuwe jazzmuzikanten. Als curator (hij programmeert een van de zalen van Make It Jazz Festival) schakelt hij zijn netwerk in om nieuwe namen op te sporen. Vervolgens gaat hij de tips op internet beluisteren, maakt een keuze en legt contact.

Net als vorig jaar nodigt hij ook nu de winnaar van de Conservatoriumprijs uit. Deze keer is dat saxofonist Mo van der Does. ,,Hij speelt op Make It met gitarist Gijs Idema en heeft een eigen stijl. Mo is geworteld in de traditionele jazz. Ik heb overwogen om op Make It zelf met hem te spelen, maar qua idioom verschillen we van elkaar.”

Elektronische effecten

Van Vliet speelt tijdens het festival wel met Koen Smits. Die Brabantse trompettist won dit jaar met het album ‘Listen To The Sound Of The Forest’ van trio Mudita een Edison. ,,Koen werkt met elektronische effecten, dat doe ik met Moon Trio ook.” Smits is een hybride muzikant, hij is een van de oprichters van Make It. Ook Organ Utan speelt in de zaal waar Van Vliet de toon zet. 

Make It Jazz Festival Programma
De tweede editie van Make It Jazz Festival begint vandaag (donderdag 19 september) met de AMPA Jazzronde. Jazzformaties spelen op tien locaties en cafés in de Tilburgse stad. AMPA is het Conservatorium in Tilburg. Onder meer te horen: Barking Fish, Wizard en AHA trio. Op vrijdag is het festival zowel in 013 als in Paradox. In het poppodium zijn concerten van Doppler Trio en Son Swagge. Die laatste band bestaat uit negen muzikanten, met een blazerssectie, en brengt funk-fusion, spiritual jazz en videogame-music. Bij jazzpodium Paradox speelt die avond Het Britse trio Enemy. De climax van het driedaagse festival is zaterdag bij Theaters Tilburg. Daar zijn concerten op vier podia. Zo speelt daar Red Light Jazz Society, een van jongste bigbands op het hoogste niveau van Nederland. Gemiddelde leeftijd van de muzikanten is 23 jaar. Ook te horen: Valvetronic Brassband een jonge brassband uit Amsterdam, met focus op house, dance en hiphop. Hendrik Lasure is een van dé jonge jazzwolven van het moment. Hij komt naar Tilburg met Hendrik Lasure’s Warm Bad. Ook op zaterdag: Muddy Grease, een vijfkoppige electro funk fusion formatie en Prashant Samlal Quartet, winnaar van de Conservatoriumprijs in 2018. Het programma op zaterdag begint al om 18.30 uur en gaat door tot 01.00 uur.