Volledig scherm
Uitvoering van de Matthäus Passion in de kapel van Saint Louis. © Marcel Otterspeer / Pix4Profs

Bach componeerde het hele jaar door, dus ook voor kerstmis: Weihnachtsoratorium te beluisteren in Wouwse kerk

WOUW/OUDENBOSCH - In de donkere dagen voor kerst een artikel schrijven over de Matthäus Passion komt vreemd over. Toch is er alle aanleiding toe, want de Oudenbossche stichting, die jaarlijks Bachs meesterwerk rond Pasen laat uitvoeren, bestaat 25 jaar. Een jubileum waarin de stichting West-Brabant wil laten kennismaken met ander werk van Johann Sebastian Bach, meer specifiek het Weihnachtsoratorium.

Volledig scherm
Ben Cartens op de cour voor de kapel van Saint Louis, waar voorlopig geen Matthäus Passion meer wordt uitgevoerd. Foto Marcel Otterspeer/Pix4Profs. © Marcel Otterspeer

Aanstaande zaterdag 22 december wordt een deel van Bachs cantatencyclus rond kersttijd ten gehore gebracht in de Lambertuskerk Wouw. ,,Ik besef dat er wat uit te leggen valt‘’, lacht voorzitter Ben Cartens over de stichtingsnaam, die moeilijk te rijmen valt met plaats en datum. ,,De transformatie van kapel tot concertruimte laat in Oudenbosch langer op zich wachten, dus wijken we voor de tweede keer uit van kapel naar de Lambertus. Het plan voor een extra concert in ons jubileumjaar stond al langer vast. Bach mag dan met de Matthäus zijn Magnum Opus te pakken hebben, ook zijn Weihnachtsoratorium heeft eeuwigheidswaarde.‘’

Cartens is op een aangename manier bezeten van alles wat Bach gemaakt heeft. ,,Onder gigantische werkdruk schreef hij 250 cantates voor elke zondag van het jaar. Allemaal even sterk en steeds weer anders. Geen moment van verslapping.‘’ Vier van de zes cantates, die het verhaal van de geboorte van Jezus tot de komst van de Drie Koningen vertellen, worden zaterdag uitgevoerd.

Voor de uitvoering vertrouwd het stichtingsbestuur geheel op dirigent Geert van den Dungen, die zijn Bachkoor Breda en barokorkest Florilegium Musicum weer meebrengt. Een logische keuze, de Bredase dirigent staat vanaf de eerste ‘Oudenbossche Matthäus’ op de bok. Cartens: ,,Hij is zelf ook jubilaris.‘’

De première eind vorige eeuw zou aanvankelijk in de basiliek worden gehouden. Maar de toenmalige pastoor Landsbergen moest niets hebben van Bachs protestantse koralen in zijn kerk. Broeder Amandus aan de overkant was wel bereid de kapel ter beschikking te stellen en omdat initiatiefnemers Bas de Wild en Aart Breore een voorzichtige start wilden maken, lag de kleinere kapel meer voor de hand. In de beginjaren waren er twijfels of de kapel wel vol te krijgen was met in dezelfde paasweek ook nog de ‘concurrentie’ in Breda en Etten-Leur. Cartens: ,,De vrees was onnodig. Al na een aantal jaren kwam er een tweede avond bij en sindsdien zijn we steevast zowel maandag- als woensdagavond uitverkocht.‘’ 

Op warme belangstelling vanuit overheid en kerk kon het Passiespel in Klein-Rome altijd rekenen. Toenmalig burgemeester André Osterloh maakte overal reclame voor de uitvoeringen in zijn gemeente, Commissaris van de Koning Wim van de Donk nam die rol in provinciaal verband over. In het kielzog van de baas van Brabant komen jaarlijks zo'n zestig bestuurders mee. 

Anekdotes heeft Cartens te kust en te keur. Van de solist die Christus vertolkte, maar in de file stond op weg naar Oudenbosch. Van de kapelkat, die op het oksaal zat. Van de vrouw in de bijstand, die geen kaartje had maar vond dat ze recht had om de Passion te horen. ,,Ze ging op de orgelbank zitten en is er niet meer afgekomen.‘’

Als muziekliefhebber prijst Cartens zich gelukkig met solisten, die later ook internationaal zijn doorgebroken: ,,Peter Kooij, Nico van der Meel en ook Oscar Verhaar met zijn geliefde falset stem zijn hun carrières toch maar mooi in Oudenbosch gestart.‘’

Anders dan de soms ingetogen Passion kenmerkt Bachs Weihnachtoratorium zich door uitbundigheid en dat uit zich in de aanvullende orkestbezetting met trompetten en pauken. Solisten zijn Kristen Witmer, sopraan; Oscar Verhaar, altus; Falco van Loon, tenor en David Visser, bas.

Het Weihnachtsoratorium als begin van een volgende traditie? Cartens staat er niet afwijzend tegenover. ,,Het zou prachtig zijn als de straks in ere herstelde kapel kan uitgroeien tot hét klassieke podium van West-Brabant.‘’ 

Het Weihnachtsoratorium begint om 20.00 uur, de laatste kaarten (vanaf 25 euro) zijn te bestellen via de site. www.matthausoudenbosch.nl