Een slachtoffer van geweld in de jeugdzorg
Volledig scherm
Een slachtoffer van geweld in de jeugdzorg © ANP XTRA

Slachtoffers geweld jeugdzorg krijgen 5000 euro smartengeld

Slachtoffers van geweld in de jeugdzorg krijgen allemaal 5000 euro ter financiële tegemoetkoming. Dat schrijft het kabinet aan de Tweede Kamer. Het betreft kinderen die aantoonbaar gebukt gingen onder fysiek, psychisch en seksueel misbruik. 

Er wordt een bestuursrechtelijke regeling opgetuigd op basis van de Wet schadefonds geweldsmisdrijven. Zo kan de procedure voor de aanvragers een eenvoudige opzet krijgen, die ook een snelle beslissing mogelijk maakt. De regeling zal in het najaar gepubliceerd worden en voor een periode van twee jaar open staan.

In aanmerking komen slachtoffers die als kind onder verantwoordelijkheid van de overheid zijn geplaatst in tehuizen, de residentiële jeugdzorg, de pleegzorg, in de Jeugd-GGZ en vroeger zelfs enkele malen in de psychiatrie, instellingen voor mensen met een lichte verstandelijke beperking, blinden- en doveninstituten, gesloten (justitiële) jeugdzorg en opvanglocaties voor alleenstaande minderjarige vreemdelingen.

Onvoldoende beschermd

De schadevergoeding komt er in reactie op het rapport van de commissie De Winter, dat vorig jaar juni werd gepresenteerd. Daarin staat dat een aanzienlijk percentage van kinderen die sinds 1945 in jeugdzorginstellingen of pleeggezinnen verbleven, onvoldoende beschermd was tegen fysiek, psychisch en seksueel geweld.

Slachtoffers meldden over de jaren vóór 1970 fysiek en psychisch geweld dat vooral uitgeoefend werd door groepsleiding en pleegouders. De laatste decennia is dit verschoven naar meer fysiek geweld van pupillen onderling.

De verantwoordelijk ministers Hugo de Jonge (Volksgezondheid) en Sander Dekker (Rechtsbescherming) noemden het toen in een eerste reactie al ‘niet te bevatten’ dat deze kinderen ‘aan wie juist een veilige omgeving geboden had moeten worden, geen veiligheid en geborgenheid hebben gevonden’. 

Excuses gemaakt

Quote

Inmiddels hebben het kabinet en de jeugdzorg excuses gemaakt op grond van de conclusies van het onderzoeks­rap­port. Dat is voor veel slachtof­fer van groot belang als erkenning

Kamerbrief kabinet

Inmiddels hebben het kabinet en de jeugdzorg excuses gemaakt op grond van de conclusies van het onderzoeksrapport. Dat is voor veel slachtoffer van groot belang als erkenning van het leed dat zij hebben doorstaan. Vanmiddag heeft de minister voor Rechtsbescherming in een bijeenkomst met lotgenoten deze excuses nogmaals herhaald.

De financiële tegemoetkomingsregeling is ook bestemd voor de slachtoffers van ongeoorloofde dwangarbeid bij de Goede Herder, als zij daar destijds door de overheid zijn geplaatst. Tot in de jaren ‘70 werden minimaal 15.000 jonge meisjes en vrouwen onder dwang tewerkgesteld bij deze katholieke zusters, omdat zij als ‘losbandig’ en ‘moeilijk opvoedbaar’ waren bestempeld. De vrouwen moesten lichamelijk zwaar werk verrichten.

Het kabinet wil, volgens de aanbevelingen, stoppen met separeren (patiënten alleen opsluiten in een ruimte), minder kinderen plaatsen in gesloten instellingen en kinderen zo veel mogelijk in een huislijke omgeving (zoals pleeggezinnen en gezinshuizen) opvangen.