Volledig scherm
Badgasten in Scheveningen vorig jaar zomer. © ANP

Vanaf morgen al bloedheet

UpdateHet Nationaal Hitteplan, dat gezondheidsproblemen bij kwetsbare groepen moet beperken als het erg warm wordt, treedt dinsdag in werking. Dat laat het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) maandag weten. Eerder ging het instituut nog uit van op zijn vroegst woensdag.

Volledig scherm
Tips uit het Nationaal Hitteplan van 2007 © Nationaal Hitteplan

Het hitteplan wordt door het RIVM in werking gesteld zodra voor ten minste vier achtereenvolgende dagen een maximumtemperatuur boven de 27 graden wordt verwacht. Dat is nu het geval.

Het hitteplan bestaat sinds 2007. Het doel van het plan is om organisaties er tijdig op te attenderen dat een periode van warm weer wordt verwacht. Via het hitteplan krijgen deze organisaties maatregelen aangereikt waarmee de gevolgen van de hitte kunnen worden beperkt.

Ouderen, mensen in zorginstellingen, chronisch zieken en mensen met overgewicht zijn extra kwetsbaar bij hoge temperaturen. Vermoeidheid, concentratieproblemen, duizeligheid en hoofdpijn kunnen het gevolg zijn van aanhoudende hoge temperaturen.

Het RIVM adviseert in het plan onder meer om voldoende water te drinken, dunne kleding te dragen, lichamelijke inspanning 's middags (op het heetst van de dag) te beperken en in de schaduw te blijven. Airconditioning, zonwering en ventilatoren zijn prima geschikt om te voorkomen dat het te warm wordt in huis.

Extra kopje bouillon
Bij zorgaanbieder Florence (woonzorgcentra voor ouderen in regio Den Haag) wordt het hitteprotocol in werking gesteld. Een woordvoerster laat weten dat het protocol vaak sneller uit de kast wordt getrokken dan het Nationaal Hitteplan. Dat plan wordt pas afgestoft bij een weersverwachting  van 27 graden of meer gedurende vier dagen.  ,,Op het moment dat het warm weer is, treedt ons hitteprotocol al in werking."

Daarin staat dat bewoners luchtig gekleed moeten worden, ieder half uur drinken aangeboden moeten krijgen en niet te lang buiten in de zon mogen zitten. Ook kunnen de ouderen vaker rekenen op een kopje zoute bouillon om vocht vast te houden en houden verzorgsters met een nat washandje polsen en gezichten van de bewoners nat. ,,We zorgen voor een kwetsbare groep mensen, dan moet je extra alert zijn."

Volledig scherm
© anp


Dierentuinen
Ouwehands Dierenpark in Rhenen is ook op de hoogte van het instellen van het hitteplan. Een woordvoerder van de dierentuin laat weten dat er extr maatregelen worden genomen. Zo krijgen de emoes douches in hun verblijf zodat ze af en toe een verkoelende douche kunnen nemen. De apen worden verwend met speciaal ijs. ,, We vriezen vlees of groente in, dat bieden we de dieren aan als extraatje."

De meeste dieren gaan overigens prima omgaan met de hitte. ,,Eigenlijk regelen de dieren het zelf. Ouwehand ligt in een bosrijk gebied met veel schaduwplekken. De ijsberen doen wat minder, gaan in de schaduw liggen en nemen wat vaker een duik."

Ook in Diergaarde Blijdorp in Rotterdam kunnen de dieren prima voor zichzelf zorgen. ,,De meeste dieren in Blijdorp zijn tropisch of subtropisch, die vinden de warmte alleen maar lekker.", laat een woordvoerster van de Rotterdamse dierentuin weten. Toch worden de olifanten extra vertroeteld. ,,Die kunnen niet de hele dag in de zon staan en zoeken zelf de schaduw op. Ze kunnen zelf in bad, maar omdat het de komende dagen zo warm wordt krijgen ze dagelijks om 14.00 uur een opfrisbeurt.

Ook de ijsberen kunnen zelf een frisse duik nemen in het bassin in hun verblijf. Als leuk extraatje kunnen de ijsberen rekenen op ingevroren vis. ,,Daar kunnen ze ook leuk mee spelen."

Volledig scherm
Ook in Burgers' Zoo worden apen wel eens getrakteerd op een gezond ijsje © anp

Huisdieren
Ook huisdieren kunnen het knap warm krijgen. Een huisdier heeft te warm als het dier warm aanvoelt, snel ademt en lusteloos is. De slijmvliezen in de bek van het beest worden rood. Oververhitting is gevaarlijk en soms zelfs dodelijk voor huisdieren. Als het dier een snelle hartslag en ademhaling heeft en niet tot nauwelijks reageert op prikkels, moet direct contact gezocht worden met de dierenarts.

Zorg daarom altijd voor vers, koel drinkwater. Help het dier af te koelen door hem nat te maken met lauw water of ergens te laten zwemmen. Pas op met ijskoud water, want dan trekken de bloedvaten samen waardoor het dier de warmte nog moeilijker kwijtraakt. Oververhitte dieren moeten naar een plek in de schaduw of koelte gebracht worden, waar ze bij kunnen komen.

Vooral honden hebben het snel warm. Behalve in de voetzooltjes hebben ze nergens zweetklieren. Warmte raken ze alleen maar kwijt door te hijgen. Ga daarom geen lange stukken wandelen en al helemaal niet fietsen met de hond overdag. Laat een hond absoluut niet achter in een afgesloten auto, ook als de auto in de schaduw staat loopt de temperatuur snel op. Honden met een dunne vacht kunnen verbranden, dunbehaarde plekken kunnen ingesmeerd worden met zonnebrand.

Ook voor konijnen is de hitte geen pretje. Het is belangrijk dat baasjes van konijnen ervoor zorgen dat de kooi niet in de volle zon staat. Ook koelelementen in het hok, bijvoorbeeld omwikkeld met een handdoek, kunnen voor verkoeling zorgen. Konijnen lopen tijdens warm weer extra risico door de dodelijke huidmadenziekte, veroorzaakt door vliegjes die eitjes leggen in de keutels of vacht van het konijn.

Volledig scherm
© anp
Quote

We gaan de bezoekers via social media op luchtige kleding te dragen

Woordvoerder Grand Départ


Tour de France
Zaterdag, als de Tour de France in Utrecht van start gaat, zou het volgens weerkundigen nog wel eens 35 graden kunnen worden. De organisatie van de start van de Tour de France in Utrecht gaat het publiek oproepen maatregelen te nemen. De temperatuur in de Domstad loopt zaterdag mogelijk op naar 35 graden.

,,We gaan de bezoekers via social media zoals Facebook, Twitter en via de app en website oproepen om zaterdag luchtige kleding te dragen, een pet op te doen, zichzelf goed in te smeren en vooral veel water te drinken. Ook adviseren we het publiek om regelmatig de schaduw op te zoeken'', aldus de woordvoerster van de organisatie. ,,Er komen op de diverse schermen tips tegen de hitte te staan.''

Op verschillende drukke plekken is zaterdag gratis water beschikbaar voor publiek. Bovendien komen er tappunten rond het parcours. Ook vanuit de reclamekaravaan wordt water verstrekt en kunnen toeschouwers met water worden beneveld. De diverse hulpposten zullen ook extra alert zijn vanwege de verwachte hitte.

Tips uit het hitteplan:


- Drink voldoende. Zorg ervoor dat u voldoende drinkt, ook als u geen dorst heeft. U drinkt te weinig als u minder plast dan gebruikelijk of als de urine donker van kleur is. Bedenk dat u ook ongemerkt veel vocht verliest door transpiratie. Matig het gebruik van alcohol. Zorg dat u altijd een flesje water bij de hand hebt, zeker als u naar buiten gaat of met de auto op pad gaat.


- Houd uzelf koel. Draag dunne kleding. Blijf in de schaduw en beperk lichamelijke inspanning in de middag (tussen 12.00 en 16.00 uur). Maak gebruik van de koelere ochtend en avond om boodschappen te doen of te wandelen. Neem een (voeten)bad of douche en zoek verkoeling onder een boom of bij het water.


- Houd uw woning koel. Opwarming van de woning kan worden beperkt door tijdig gebruik te maken van zonwering, ventilator of, indien aanwezig, airconditioning. Zorg voor permanente ventilatie door ventilatieroosters open te houden en ramen op een kier te zetten. Zorg voor extra frisse lucht door het openen van ramen en/of deuren op tijdstippen dat het buiten koeler is, zoals 's avonds, 's nachts en 's ochtends.


- Zorg voor elkaar. Let bij warm weer extra op mensen in uw omgeving die misschien uw hulp kunnen gebruiken. Dat geldt vooral tijdens de vakantieperiode, wanneer familieleden en verzorgers weg kunnen zijn. In de meeste verzorgingshuizen en verpleeghuizen worden voor de broodnodige verkoeling ijsjes en extra water uitgedeeld. Bewoners krijgen in veel gevallen om het halfuur te drinken. Ouderen zijn extra kwetsbaar, zeker als ze minder transpireren en minder dorstgevoel hebben. Medicijngebruik kan uitdroging en sufheid versterken.