Hoogleraar Ira Helsloot
Volledig scherm
Hoogleraar Ira Helsloot © Marcel van den Bergh

Hoogleraar: beveiliging atoomtop kan best een tandje minder

DEN HAAG - De beveiliging van grote evenementen, zoals de komende atoomtop in Den Haag, is uit de hand gelopen en kan best een tandje minder. Die opvallende oproep doet hoogleraar Ira Helsloot, zelf als adviseur betrokken bij de top.

Op de Nucleair Security Summit (NSS) praten op 24 en 25 maart meer dan vijftig wereldleiders in Den Haag over nucleaire veiligheid: hoe voorkom je dat nucleair spul in handen van terroristen valt. Onder meer de Amerikaanse president Obama en de de Chinese leider Xi Jinping komen naar de stad.

Dat gaat gepaard met enorme beveiligingsmaatregelen. Wel erg veel, stelt Ira Helsloot, hoogleraar aan de Radboud Universiteit in Nijmegen, leerstoel Besturen van Veiligheid.

De NSS is een ongekende operatie voor de Nederlandse veiligheidsdiensten: er zijn straks voortdurend F16's in de lucht, meer dan 13.000 agenten op de been, er komt luchtafweergeschut, een landingsbaan gaat weken dicht, de grenscontroles komen tijdelijk terug. Is dat allemaal niet een beetje overdreven?
Helsloot: "We zien dat elk groot evenement, kijk naar Koningsdag, steeds beter beveiligd wordt. Dat is een soort automatisme. Er wordt helemaal geen afweging meer gemaakt tussen kosten en baten. We lassen tegenwoordig putdeksels dicht met Koningsdag, om aanslagen via het riool te voorkomen. En ook bij de atoomtop is de vraag: waarom zo veel zwaardere beveiligingsmaatregelen als de officiële dreigingsanalyse voor Nederland (met daarin verwerkt de kans op aanslagen, red.) niet eens hoger is?"

De organisatie kost 24 miljoen, dat is exclusief de kosten voor beveiliging. Tel daarvoor nog eens dertig miljoen…
"Nou, dat kon nog wel eens veel meer zijn, een veelvoud van dat bedrag. Maar niemand weet precies hoeveel het evenement kost omdat niemand alle kosten in kaart heeft gebracht: van alle manuren tot de maatschappelijke schade van het afsluiten van de A4."

Is het te veel?
"Behalve de kosten zijn ook de baten niet inzichtelijk gemaakt. Dat is ook niet eenvoudig: het formele doel van de top is het verkleinen van het al heel kleine risico op nucleaire terreur. Je kunt je dus afvragen of dat een kostbare organisatie waard is. Maar er wegen natuurlijk ook andere belangen, zoals pr. Nederland zet zich wel op de kaart met zo'n conferentie. Maar de vraag is dan nog steeds: moet je het dan wel zo zwaar beveiligen?"

Lees heel het interview en bekijk meer over alle veiligheidsmaatregelen in de krant van woensdag.