Volledig scherm
Een volle zaal met scholieren legt lokale politici het vuur aan de schenen tijdens een eerder scholierendebat op de KSE. © EDWIN WIEKENS

Laat die Snapchatscholier praten met lokale politici

GASTOPINIEJongeren zijn nauwelijks geïnteresseerd in de lokale politiek. Dat is een extra reden om als middelbare school de gemeente-raadsverkiezingen juist níet over te slaan, betoogt Ivo Pertijs.

door Ivo Pertijs

De cijfers van het Lokaal Kiezersonderzoek (2016) liegen er niet om. Een ruime meerderheid (63,2 procent) van de 18- tot 34-jarigen zegt ronduit niet geïnteresseerd te zijn in het lokale bestuur. Bij de respondenten ouder dan 54 jaar – de groep die de meeste interesse toont – is dit circa 39 procent.

De leeftijd van middelbare scholieren ligt weliswaar lager dan de jongste groep respondenten, maar de kennis over en belangstelling voor de lokale politiek zal onder leerlingen niet groter zijn. Dat dit te maken zou hebben met het feit dat deze generatie grotendeels snapchattend en append door het leven gaat, vind ik een verklaring die scholieren tekortdoet.

Enthousiasme

Bij de laatste gemeenteraadsverkiezingen stemde in Nederland circa 54 procent van de kiesgerechtigden. Als bijna de helft van de kiesgerechtigden thuisblijft, waar moet dan het enthousiasme van de nog niet-kiesgerechtigde jonge burgers voor de lokale politiek vandaan komen?

Quote

Kennis over politiek leren leerlingen op school, democratie moeten zij bovenal ervaren

Ivo Pertijs

Kennis over de politiek in Nederland leren leerlingen op school, maar democratie moeten zij bovenal ervaren. Voor dat laatste lenen zich de gemeenteraadsverkiezingen. ‘Democratie komt tot leven in gemeenten. Daar ervaren burgers het van dichtbij, daar worden ze in de democratie opgevoed’, merken Wim Voermans en Geerten Waling in hun boek Gemeente in de genen (2018) op.

Volledig scherm
Op de KSE is regelmatig aandacht voor politiek. Hier stellen scholieren vragen aan lijsttrekkers. © Jeroen Jongeneelen / het Fotobur

In 2014 organiseerde mijn school samen met BN DeStem het grote lijsttrekkersdebat van Etten-Leur. Voorafgaand aan dit debat nam een groep leerlingen deel aan een speeddate-sessie met kandidaat-raadsleden uit Etten-Leur, Zundert, Halderberge en Rucphen. Aan kritische vragen geen gebrek. ‘Hoe willen jullie dat dan precies gaan doen?’, luidde de eenvoudige, maar in veel gevallen lastig te beantwoorden vraag. Vage antwoorden worden niet gewaardeerd. Slecht luisterende politici ook niet. Vorig jaar sprak een van onze leerlingen debatterende politici aan op hun gekibbel. ‘Dat is precies de reden waarom Nederlanders geen vertrouwen meer hebben in de politiek.’ Een volle zaal met scholieren applaudisseerde.

Quote

Ook dit jaar is er een groot lijsttrek­kers­de­bat en gaan leerlingen weer speeddaten met lokale politici

Ivo Pertijs

Tegelijkertijd merk ik dat ontmoetingen met volksvertegenwoordigers de politieke betrokkenheid van jongeren vergroot. Vooral als zij het gevoel hebben dat er écht naar hen geluisterd wordt. Het gebrek aan politieke ervaringen bij jongeren leidt tot het stellen van onbevangen vragen. Als een leerling tijdens een debat (of speeddaten) een vraag stelt, dan verwacht de scholier een eerlijk en volledig antwoord.

Na afloop van de gemeenteraadsverkiezingen van 2014 in Etten-Leur bespraken de lijsttrekkers van de beoogde coalitiepartijen het concept-raadsprogramma met leerlingen. Op een zeker moment vroeg een havo 4-leerling of de beloofde aandacht voor jongeren niet ‘gewoon’ in het raadsprogramma opgenomen kon worden. Zo geschiedde. Sindsdien gaat een speciale raadswerkgroep Jeugd en Politiek jaarlijks met vwo-, havo- en vmbo-leerlingen in gesprek over specifieke thema’s.

Ook dit jaar is er een groot lijsttrekkersdebat en gaan leerlingen weer speeddaten met lokale politici. Net als vier jaar geleden maken ze een ervaringsreis door de lokale democratie. Daar horen vragen bij (‘wat doet de gemeente eigenlijk?’), opmerkingen (‘de landelijke politiek vind ik wel interessant, maar de lokale...’), onzekerheden (‘ik heb daar echt geen verstand van’) en herkenning (‘hé, die kandidaat woont bij ons in de straat!’).

Ja, deze generatie gaat snapchattend en append door het leven, maar zijn ontmoetingen met politici in real life daardoor gedoemd te mislukken? Nee, zolang deze leerlingen het gevoel hebben dat ze serieus genomen worden. Aan politieke spelletjes hebben jongeren geen behoefte. Spelletjes speel je op je telefoon, niet in de politiek.

* Ivo Pertijs is afdelingsleider en docent op de Katholieke Scholengemeenschap Etten-Leur (KSE) en is verantwoordelijk voor het burgerschapsbeleid op deze school.

Maandag 12 maart 2018 is op de KSE het grote lijsttrekkersdebat.

BN DeStem gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement
  1. Moet meer vrouwen in politiek een doel op zich zijn?
    Geef uw mening

    Moet meer vrouwen in politiek een doel op zich zijn?

    De coalitievorming na de gemeenteraadsverkiezingen zit er nagenoeg overal op. En wat blijkt? Het aantal vrouwen op het pluche blijft (weer) ernstig achter bij het aantal mannen. In bijna honderd colleges zit deze raadsperiode geen enkele vrouw op een wethoudersstoel. En daar zitten ook veel (middel)grote steden tussen. Plekken waarvan je verwacht dat er voldoende mensen wonen om geschikte mannelijke én vrouwelijke kandidaten te vinden. Waarom is die verhouding toch zo scheef? Is er minder interesse voor (gemeente)politiek bij vrouwen? Zijn zij minder capabel voor het wethouderschap?

poll

Het legaliseren van partydrugs is dé oplossing voor het drugsafvalprobleem

  • Eens (30%)
  • Oneens (70%)
1235 stemmen