Een sector waar relatief veel laaggeschoolde arbeid wordt verricht, is de schoonmaak.
Volledig scherm
Een sector waar relatief veel laaggeschoolde arbeid wordt verricht, is de schoonmaak. © Thinkstock

Bedrijven in Brabant: krik het taalniveau op

GastopinieMeer dan 10 procent van de Brabantse beroepsbevolking is laaggeletterd. Wat doen we eraan? 

Onlangs werd het nieuwe regeerakkoord Vertrouwen in de toekomst gepresenteerd. Het nieuwe kabinet trekt 5 miljoen euro extra per jaar uit om laaggeletterdheid tegen te gaan. Terecht, want laaggeletterdheid is een groot maatschappelijk probleem. Beperkte taalvaardigheid werkt op allerlei manieren door in het leven van mensen. 

Quote

Werkgevers van sectoren waar relatief veel laagge­school­de arbeid wordt verricht, hebben er baat bij dit probleem aan te pakken

Boudewijn van der Lecq

Denk aan een vergroot risico op schulden, gezondheidsproblemen, juridische problemen en digitale achterstanden. En in laagtaalvaardige gezinnen wordt het probleem vaak van ouders op kinderen doorgegeven. Het onderwijs alleen kan dit niet oplossen. Ook werkgevers kunnen een positieve rol spelen, want 57 procent van de laaggeletterden heeft een baan.

PricewaterhouseCoopers heeft uitgerekend dat laaggeletterdheid de Nederlandse samenleving op jaarbasis bijna 1 miljard euro kost. De grootste posten zijn extra zorgkosten, uitkeringen en gemiste arbeidsproductiviteit. Het bedrijfsleven is een belangrijke plek om laaggeletterden te traceren én te helpen. Werkgevers van sectoren waar relatief veel laaggeschoolde arbeid wordt verricht, zoals de bouw, de schoonmaak en productiebedrijven, hebben er baat bij dit probleem aan te pakken. Het levert hen namelijk veel op: bijvoorbeeld minder ziekteverzuim, beter gemotiveerde, zelfverzekerde medewerkers, een positief imago en minder veiligheidsrisico’s. Gebruiksinstructies van machines, uitleg, trainingen: allemaal vormen van informatieoverdracht waarvoor goede taalbeheersing noodzaak is.

Eerste stappen

Er is echter één probleem: bedrijven staan nog niet in de rij om de benodigde stappen te zetten. Uitzonderingen bevestigen natuurlijk de regel en in Brabant is inmiddels een handjevol organisaties aan de slag gegaan met het verbeteren van de taalvaardigheid van hun werknemers. Veelal gaat het hierbij om sociale werkplaatsen en andere organisaties die al veel doen voor mensen met afstand tot de arbeidsmarkt. Mooie eerste stappen, maar nog beperkt.

Quote

Bedrijven bewustma­ken van de problema­tiek, hen de inzichten in hun eigen organisa­tie geven, de juiste aanpak laten kiezen en die uitvoeren, vergt tijd

Boudewijn van der Lecq

Veel organisaties zeggen het probleem niet te zien, stellen andere prioriteiten of zijn niet op de hoogte van beschikbare mogelijkheden, zoals subsidies. Of ze zijn bang dat hun imago wordt geschaad. Dat blijkt uit een inventarisatieronde die door onze organisatie is gedaan bij een flink aantal Brabantse bedrijven. Nog geen 8 procent van de benaderde organisaties staat open voor een gesprek over dit onderwerp en daarna is het nog maar de vraag of er intern voldoende draagvlak is om daadwerkelijk aan de slag te gaan.

En ik snap het ook – hoe ga je er als bedrijf voor zorgen dat je medewerkers op een veilige manier uit kunnen komen voor hun laaggeletterdheid en hoe kun je daar vervolgens samen wat aan doen? Natuurlijk hoort daar een zorgvuldig proces bij, waar vertrouwen en duidelijkheid een grote rol spelen. Ook tijd is een belangrijke factor, want dit zijn geen problemen die je binnen een maand oplost. Bedrijven bewustmaken van de problematiek, hen de inzichten in hun eigen organisatie geven, de juiste aanpak laten kiezen en die uitvoeren, vergen tijd. En tijd is ook in dit geval geld.

Terugdringen

Meer dan 10 procent van de Brabantse beroepsbevolking is laaggeletterd, en het gaat dan echt niet alleen om mensen met een migratie-achtergrond. Afhankelijk van met wie je privé of professioneel omgaat, kent iedere Brabander wel één en waarschijnlijk meerdere laaggeletterden. Dat geldt ook voor de vele honderden Brabantse werkgevers, teamleiders, HR-functionarissen, afdelingshoofden, et cetera. Juist zij kunnen de uitdaging aangaan en helpen de laaggeletterdheid terug te dringen.

Ook de provincie Noord-Brabant biedt hierin ondersteuning door de inzet van kennis en een gerichte aanpak; het bedrijfsleven kan daar de vruchten van plukken. De werkvloer is namelijk een uitgelezen plek om het taalniveau te verbeteren, omdat het geleerde direct gelinkt kan worden aan de praktijk. Als bedrijven actie ondernemen, kunnen flinke stappen gezet worden. Brabant neemt in Europa een toppositie in op het gebied van kennis, dan moet het toch lukken samen het taalniveau van werknemers te verbeteren?

* Boudewijn van der Lecq is programmaleider bij Cubiss Brabant. Cubiss zet zich o.a. in opdracht van de provincie Noord-Brabant in op thema’s als geletterdheid, mediawijsheid en bibliotheekvernieuwing.

BN DeStem gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement

Poll

Het legaliseren van partydrugs is dé oplossing voor het drugsafvalprobleem

  • Eens (30%)
  • Oneens (70%)
1235 stemmen