Volledig scherm
Overzicht van het winkelgebied, waar Aldi een tijdelijke tent gaat gebruiken in afwachting van de nieuwbouw. ;Peter van der Maas samen met zesjarig zoontje Melvin voor - nu nog - hun huis bij het winkelcomplex Oude Molen. Vrouw Corien en dochter Britt van vijf hadden niet zo'n zin om op de foto te gaan.foto Robert van den Berghe/het fotoburo

Eerste weidewinkel in plaats van vlasfabriek

Wie Wat Waar is een rubriek die lezers wil laten kennismaken met bijzondere, opvallende of markante huizen, tuinen, gebouwen of plekken in de gemeente Moerdijk. En vooral met de mensen die daar wonen of werken. Tips? Redactie.moerdijk@bndestem.nl

Matthé Akkermans wist dat hij begin jaren zeventig het roer drastisch om moest gooien. Verder aanmodderen in de vlas had geen zin. De bedrijfstak had zijn beste tijd in West-Brabant gehad en de ene na de andere vlasserij legde het loodje.



Akkermans had wel geïnvesteerd in een vlasturbine, maar het was in de schuur aan de Oudemolensedijk toch vooral het authentieke repelen, braken en zwingelen.



Generaties lang al boerde Akkermans aan deze dijk, die vroeger in rechtstreekse verbinding met het gelijknamige gehucht stond. Later sneed de A59 de dijk doormidden. Met een royale bocht kan het verkeer nu onder het viaduct alsnog naar Oude Molen rijden. " Voordat mijn vader in de vlas ging, was het een gewoon gemengd bedrijf" , zegt Cees Akkermans, woonachtig in Fijnaart. Cees is geboren in het inmiddels wat grauw afstekende huis naast het koopcentrum. Eerdaags gaat het tegen de vlakte, maar daarover later.



Rond de watersnood brandde eerst de grote schuur af. Nog datzelfde jaar stond er een nieuwe opslag, van de eerste steen voorzien door de nog jonge Cees. De lage vlasprijzen in het Oostblok en de concurrentie van goedkopere synthetische vezels maakten een einde aan de vlasindustrie in deze streek.



Matthé Akkermans kwam in contact met Krijn Kooijman, die in een boerenstal boven de Moerdijk een 'cash and carry' begonnen was. Het woord supermarkt leek nog niet uitgevonden, zodat overal de Engelse benaming werd gebruikt. Cees Akkermans: "Je betaalde en je reed het zo de winkel uit. Daar kwam het vandaan."



Terwijl Akkermans in 1973 zijn schuur al aan het inrichten was met stellingen vol levensmiddelen, worstelde de gemeente Fijnaart en Heijningen met het idee dat de allereerste weidewinkel van Brabant op haar grondgebied zou komen. Een bestemmingsplan uit 1952 moest de komst van deze regionale buurtsuper nog pareren. De Vlasfabriek Brabant, zoals Akkermans zijn bedrijf altijd noemde, diende agrarisch te blijven. De juristen rolden over elkaar, maar op 17 mei 1973 ging de Cash En Carry gewoon open, het gemeentebestuur machteloos achterlatend. Al snel werd de winkel een begrip in de hele omtrek. Van heinde en verre kwamen de auto's voorgereden om volgeladen weer huiswaarts te keren. Het Fijnaartse gemeentebestuur dacht er al snel genuanceerder over. De eigen burgers shopten immers voortaan dichtbij huis en daar hadden alle middenstanders profijt van.



Toen Matthé Akkermans overleed, verdween de familie op deze plek uit beeld. De erven Akkermans hadden nog wel de gronden van Voetbalvereniging Oude Molen in handen, waarvoor vorig jaar een plausibele oplossing is gevonden.



Cees Akkermans weet wel waarom C&C (als variant op het kledingconcern C&A) meteen als een tierelier liep: "Riante parkeergelegenheid, ruim assortiment en niet al te duur."



Bovendien schilderde Krijn Kooijman op de achterwand een echte blikvanger vanaf de snelweg: een opvallende molen met daaronder de woorden Cash en Carry. Heel wat mensen namen prompt honderd meter verderop de afslag.



Vijfendertig jaar later plukken de huidige ondernemers daar nog steeds de vruchten van. Peter van der Maas bijvoorbeeld werd twee jaar geleden huurder van zowel de slijterij aan de voorkant van het koopcentrum alsmede de roomwitte winkelwoning met groen houtwerk. "Ik was franchiser in een supermarkt in Strijen toen Kooijman me deze slijterij aanbood.



Van der Maas ging voortvarend te werk. Hij brak keuken en badkamer uit om er een nieuwe in te plaatsen en bracht een houten vloer aan. "Voor een huurhuis heb ik wel veel verbouwd. Achteraf te veel, want kort daarna kwam het hele winkelcomplex in handen van Aldi. Die huurde hier sinds 1994 de super aan de achterkant, die in verbinding staat met het koopcentrum waar wij in zitten." Dat Kooijman het nog ruim twintig jaar onder eigen naam had volgehouden, was opmerkelijk. Met de komst van het Duitse grootgrutter kwam een einde aan één van de laatste vrije winkels van Nederland.



Vorig jaar kon Aldi de volgende stap maken: aankoop van de vroegere vlasschuren. Kooijman, die de laatste jaren enkel nog de slijterij draaide, vond het na zoveel jaren welletjes en trok zich terug in Dordrecht.



Van der Maas kwam in het koopcentrum waar ook nog een bakker, groenteboer en slager Van Elteren gehuisvest zijn. Via een glazen verbinding komen de klanten in de Aldi terecht. Aan de overkant zit nog een kledingwinkeltje. Het oude hokje van bloemisterij 'De eeuwige lente' staat er nog.



Het huis is al zo goed als leeg. De slijter zat niet op de schopstoel. "Maar Aldi besliste anders. Nou ja, voor mijn kinderen is het wel beter. Veilig spelen op de parking kan hier niet." Als het gezin Van der Maas over een maand verhuist naar de Valenciennestraat, maakt de slopershamer een eind aan de uit 1924 stammende boerenwoning. De sterk verweerde leeuwenkopjes onder de donkergroene dakgoot lijken dat moment al niet meer af te wachten. De slijterij blijft. Sinds kort zelfs met een Oude Molen's Bittertje.

Volledig scherm
Infographic Richard Gesell
Volledig scherm
Overzicht van het winkelgebied, waar Aldi een tijdelijke tent gaat gebruiken in afwachting van de nieuwbouw. ;Peter van der Maas samen met zesjarig zoontje Melvin voor - nu nog - hun huis bij het winkelcomplex Oude Molen. Vrouw Corien en dochter Britt van vijf hadden niet zo'n zin om op de foto te gaan.foto Robert van den Berghe/het fotoburo
BN DeStem gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement

poll

Migrantenhotels voor meer dan vijfhonderd bewoners moeten we niet willen

  • Eens (92%)
  • Oneens (8%)
1573 stemmen