Volledig scherm
© Shutterstock

Waar onze obsessie met eten vandaan komt

MasterChef, Topchef, Over de Kook en Heel Holland Bakt. Het is een greep uit het brede aanbod aan kookprogramma's. Waarom kunnen we geen genoeg van kookprogramma's krijgen en wat is hun invloed op ons?

Volgens de Australische neurowetenschapper Dr. Mark Schier danken kookprogramma's hun populariteit voornamelijk aan het begrip 'plaatsvervangend proeven'. ,,Dit komt voort uit onze ervaring van het proeven van iets soortgelijks en vertrouwt op onze herinnering aan hoe iets als dit zou kunnen smaken." Daarnaast zijn kookprogramma's de laatste jaren ook meer een combinatie van zowel educatie als entertainment, aldus Kathleen Collins, auteur van Watching What We Eat. The Evolution of Television Cooking Shows.

Ook Instagram en Facebook spelen een rol. ,,Voedsel leent zich  goed voor deze visueel georiënteerde sociale media en zoals we weten vergroten afbeeldingen de betrokkenheid van volgers die ook prikkels zullen ervaren - emotionele in veel gevallen'', zegt diëtiste en voedingsdocent, Dr. Annie Lassemillante.

Honger

Volledig scherm
Een maaltijd delen is een goede manier om onder de mensen te komen, ziet Annie Patel. © Shutterstock

Het rare is wel dat een obsessie zich meestal ontwikkelt als ergens een tekort aan is., ziet evolutionair psycholoog Nigel Barber. En als er ergens géén tekort aan is, dan is het wel aan voedsel in de Westerse wereld. In een artikel hierover poogt Barber toch een verklaring te vinden. Het zou kunnen zijn dat veel mensen op dieet zijn en zich eten ontzeggen, waardoor ze extra veel aandacht voor voedsel ontwikkelen. Het kan ook dat mensen steeds minder vaak gezonde maaltijden maken waardoor ze daadwerkelijk voedingsstoffen te kort komen waardoor mensen honger krijgen.

Een andere mogelijke verklaring is, volgens de psycholoog, dat mensen te weinig vezels eten en daardoor een steeds wisselende bloedsuikerspiegel krijgen. Dit resulteert in een hongergevoel, waardoor je zin krijgt om te gaan snacken. Barber stelt verder dat inactiviteit zorgt voor overeten en dat de scheiding tussen de maaltijden steeds vager wordt door het overweldigende aanbod aan snacks, drankjes en maaltijden. 

Een andere mogelijkheid, die wordt geopperd door Eve Turow Paul in haar boek over millennials en voeding uit 2015 (A Taste of Generation Yum), is dat er veel voedingstaboes bijgekomen zijn: jonge mensen zijn vegan, eten paleo of gaan glutenvrij. Dat zijn sociaal geaccepteerde manieren om de touwtjes in handen te houden op het gebied van voeding. Dezelfde - soms dwangmatige - wens die kan leiden tot eetstoornissen. 

Quote

,Ze willen mensen zien, knuffelen en brood breken. Ze willen iets concreets om zich mee bezig te houden na een dag in de virtuele wereld

Eve Turow Paul, Auteur A taste of Generation Yum

Deze generatie vlucht restaurants in omdat ze na een dag online weer echte mensen willen ontmoeten, denkt zij. ,,Ze willen mensen zien, knuffelen en brood breken. Ze willen iets concreets om zich mee bezig te houden na een dag in de virtuele wereld.'' 

En als ze dan weer thuis zijn, dan kunnen ze wegzinken in kookprogramma's die elk hun eigen flair hebben, beschrijft Annie Patel op de site Filmdaily. ,,Soms komt die flair van de presentator zoals Gordon Ramsay's beruchte humeur of door een uniek aspect van de show.''  Zo zit bij Masterchef de competitie ingebakken en de Britse bakprogramma's bieden amusement en bakdrama's.  En dan is er nog een hele golf aan nieuwe documentaires zoals Chef's Table bij de onlinezenders. 

Enkele weken geleden werd al bekend dat kookprogramma's de interesse van jongeren in voedsel opwekken, maar er doen ook minder positieve verhalen de ronde. Amerikaans onderzoek vond in 2015 namelijk dat het kijken naar kookprogramma's op tv funest is voor de lijn. De onderzoekers kwamen tot de conclusie dat vrouwen die de kookprogramma's bekijken én zelf koken gemiddeld 5 kilogram zwaarder zijn dan vrouwen die niet zelf koken.

Klik hier voor video’s met handige keukentips, snelle trucs en makkelijke recepten.