Volledig scherm
Beeld uit de uitzending. © KRO-NCRV

Onder deze namen verstoppen fabrikanten suiker in ons eten

Koken & etenSapconcentraat, vruchtenextract, vruchtenconcentraat, vruchtenextract. Als dat op een etiket staat, dan zou dat ingrediënt best eens bar weinig met fruit te maken kunnen hebben. Het is waarschijnlijk pure suiker.

Televisieprogramma Keuringsdienst van Waarde dook voor de uitzending van vanavond in een term uit de voedingsindustrie die suiker onzichtbaar maakt: gede-ioniseerd. Fabrikanten praten liever niet over deze manier van suiker verstoppen, dus gingen de makers van het tv-programma op zoek naar de manier waarop de suiker in vermomming in ons eten belandt.

Volledig scherm
Een potje babyvoeding waar de suiker in verhulde vorm in zit. Beeld uit de uitzending. © KRO-NCRV

De truc is om niet botweg suiker op het etiket te zetten, maar iets vriendelijkers. Uit de enorme database van onderzoeksbureau Questionmark blijkt de term gede-ioniseerd precies nul keer gebruikt te worden door fabrikanten. Ze zetten er liever anders op, iets misleidends. Zoals vruchtenextract, vruchtenconcentraat, vruchtenextract of het zeer populaire sapconcentraat.

De consument kán bij zo'n term denken: ha fruit, dat is gezond. Maar als het gaat om het heldere, geur- en smaakloze gede-ioniseerde spul, draait om doodordinaire suiker. Niemand wilde tegen de makers van Keuringsdienst van Waarde toegeven het te gebruiken. 

Volledig scherm
De suiker uit fruit die producenten gebruiken is smaak- en geurloos. Het lijkt vooral op water. © Beeld uit de uitzending.

Dus het blijft raden voor consumenten of het vruchtenconcentraat in Autodrop, Roosvicee of fruitspread van AH fruit is of pure fructose oftewel suiker. Het zit in sportrepen en in yoghurtdranken, in veganistische kaas en biscuitjes. Niemand geeft openheid van zaken. Alleen Jumbo gaf toe dat in het babyhapje onder de schuilnaam sapconcentraat suiker zat. 

Sapconcentraat is een erg populaire term voor op het etiket. Het zit volgens de database van Questionmark in 1500 producten, van knoflooksaus tot babypapjes. 

Volledig scherm
Maarten Remmers belt een producent. © KRO-NCRV

Voedingsexpert hoogleraar Jaap Seidell windt er geen doekjes om. Suiker hoort op het etiket te staan. ,,Hier gaat het om het zoete, niet om de smaak. En je eet hierdoor al snel meer suiker dan als je fruit eet.’’ Hij snapt de keuze wel, want consumenten zijn beducht voor suiker. ,,Als je het anders noemt, zoals kokosbloemsuiker, dan klinkt het anders, maar het is hetzelfde spul. Fruitsuiker klinkt gezonder maar het is hetzelfde, dikmakende spul als andere suikers.’’

Truc

Het is vooral een marketingtruc, geven producenten en handelaren toe die de tv-makers spreken. Op een beurs in Parijs geeft een medewerker van een leverancier toe tegenover verslaggever Maarten Remmers dat fabrikanten liever dit product gebruiken in plaats van gewone suiker. 

Voedseltechnoloog René van Slooten doet het trucje op verzoek van Keuringsdienst van Waarde voor met een ingedikte appelsap. ,,Een kunsthars haalt tijdens het proces van de-ioniseren er alles uit dat niet suiker is.’’ Wat overblijft is vloeibare suiker, die niet meer naar appel smaakt of ruikt. 

Omzet verhogen

Dat proces belast het milieu enorm, vertelt Van Slooten, die ooit zelf bakker was. Toch snapt hij de fabrikanten wel. ,,Als je producten moet verkopen en de omzet verhogen... ja.’’ Maar gezond is het niet, vraagt journalist Ersin Kiris. Het antwoord is duidelijk. ,,Nee.’’ 

Keuringsdienst van Waarde wordt vanavond donderdag 17 januari uitgezonden op NPO3. Het programma begint om 20.25 uur. 

Zo ontbijt je zonder verborgen suiker: