Volledig scherm
etten leur-foto : ron magielse kunstenares irene hemelaar © ron magielse / pix4profs

Irene Hemelaar vond rust in de kunst: 'Mijn wens is om Etten-Leur een beetje mooier te maken'

InterviewETTEN-LEUR - ,,Het kost mij heel veel energie om zo stil te zitten en te spreken'', meldt Irene Hemelaar (52) na twintig minuten interview. 

Niet veel later begint ze, misschien onbewust, al vertellend rond te lopen door haar atelier aan de Oude Bredaseweg, graaiend door de talloze gekleurde steentjes. Vaak neemt ze halverwege een zin ineens een afslag om wat over zo'n steentje, of een voltooid werk te vertellen.

Het tekent de kunstenares, geboren in Rucphen, maar inmiddels een echte Etten-Leurse. Stil zitten past haar niet, liever laat ze haar handen spreken in kleurrijke mozaïeken. Die zijn al te bewonderen bij Vincents aan de Markt, waar ze niet alleen pixelmozaïeken exposeert, maar ook groepsworkshops geeft. Of in de voortuin van IKC De Vincent. Komend weekend zijn ze bovendien tijdens de Open Atelierroute Etten-Leur te bewonderen, in haar atelier Rondomvormen zelf. ,,Mijn wens is om Etten-Leur gewoon een beetje mooier te maken'', glimlacht ze.

Kunstenaarschap

Met enige jaloezie kijkt ze naar Breda, waar blinde muren met spectaculaire schilderingen worden omgetoverd tot 'blind walls gallery'. ,,Ik zou hier ook wel alle blinde muren vol willen hangen met mozaïeken.''

En ze is niet de enige die staat te popelen, denkt ze. ,,Er is ontzettend veel kunstenaarschap in Etten-Leur, zo veel mensen die al zo lang zo gedreven bezig zijn. Die mogen gezien worden, dat is het leuke aan zo'n open-atelierroute.''

Van Gogh

De kunstenaar die veruit het meest zichtbaar is in Etten-Leur, zal dit weekend niet exposeren, maar heeft wel een speciaal plekje in haar hart. ,,Ik ben echt gegrepen door Van Gogh. Met name het kleurenpalet van zijn late werk sluit heel goed bij mijn stijl aan.''

Quote

Ik ben echt gegrepen door Van Gogh

Irene Hemelaar

Ze kijkt naar de twee gemozaïekte portretten van Van Gogh aan haar muur. ,,Toen ik die mozaïekbank bij De Vincent mocht maken - dat was een droomproject voor mij - heb ik hem ook wel echt bedankt. Als hij dat niet had geschilderd, had ik dat niet kunnen maken.''

Therapie

Met zo veel passie praat ze, dat je vergeet dat ze pas voor het zesde jaar vanuit haar atelier werkt. Want zoals dat gaat met mozaïeken, moest eerst alles aan diggelen, voordat de stukjes weer in elkaar vielen.

,,Ik heb twaalf jaar in het onderwijs gewerkt, vooral in remedial teaching'', vertelt Hemelaar, die de Pabo in Oudenbosch volgde. ,,Maar ik raakte in de ziektewet, kwam in scheiding te liggen en kreeg een burnout'', somt ze op.

Ze gaat ervoor in creatieve therapie. ,,Als je in de knoop zit, zijn er verschillende manieren om eruit te komen. Sommigen hebben baat bij medicijnen, of praten. Bij mij paste een andere insteek. Door te tekenen, werd ik weer bewust gemaakt van mijn eigen gedachten: Welke keuzes maak ik? En waarom? En hoe kan ik dat veranderen?''

Dat juist die creatieve insteek aansloeg, is achteraf geen verrassing. ,,Creativiteit is de rode draad in mijn leven. Ik maakte bijvoorbeeld ook altijd m’n eigen onderwijsmateriaal. In die therapie leer je ook; waar ben je dan van dat pad geraakt? De Pabo was achteraf niet ‘mijn’ keuze, nu heb ik geleerd om te kijken naar wat écht bij mij past.''

Quote

Tijdens het mozaïeken piekerde ik niet, mijn aandacht was volledig daarbij. Dat was heel zen

Irene Hemelaar

Wanneer ze via haar schoonzus met mozaïeken in aanraking komt, wordt dat snel duidelijk. ,,Als je je baan en je huwelijk verliest en je hebt drie pubers rondlopen, dan ga je piekeren. Maar tijdens het mozaïeken piekerde ik niet, mijn aandacht was volledig daarbij. Dat was heel zen.'' De kunst als onmisbare uitlaatklep, dus. ,,De een gaat hardlopen, de ander zingen. Dit is mijn manier.''

'Back to basic'

Volledig scherm
OAZE (Ontvankelijkheid, Aandacht, Zorg en Eenvoud), het eerste werk dat Hemelaar in haar atelier maakt. © Freek Verhulst

In 2009 gaat ze in haar schuurtje 'probeersels' maken. ,,Maar dat schuurtje was zo lek als een zeefje. Als het flink regende, stond ik tot m'n enkels in het water. Toen heb ik met hulp van m'n buurman in anderhalf jaar tijd dit atelier aan het huis gebouwd.''

Het eerste werk dat ze daar maakt, hangt nog prominent in de woonkamer. ,,Die is nooit te koop. Na mijn burnout heb ik geleerd dat ik m'n grenzen moet bewaken en dat beeld zorgt ervoor dat ik dat niet vergeet. Soms hol ik mezelf nog voorbij, maar dan herken ik de signalen en moet ik back to basic.''

Comfortzone

Zoals met het project '50 Jaar Etten streepje Leur'. Dat streepje staat voor haar voor verbinding. ,,Dat is dus geen zwart balkje om iemand onherkenbaar te maken, maar draait juist om: ik zie jou en jij ziet mij.'' Vandaar dat ze juist de ogen van vijftig Etten-Leurenaren verspreid door de stad wil mozaïeken, en de verhalen 'achter de ogen' wil documenteren.

Inmiddels heeft ze 19 aanmeldingen. ,,Maar we moeten er dus veel meer. Dat sleuren, mensen aanschrijven, ligt buiten m'n comfortzone. Dat hou ik maar even vol. Ik ben bedenker en maker. Ik hoop dat de respons natuurlijk komt, maar als dat niet gebeurt, moet ik op tijd loslaten. Dan komt er wel weer een nieuw idee.''

Uniek

Ze richt zich kortom liever niet op meer dan één ding tegelijk. ,,Toen ik mijn bedrijf aan het opzetten was, had ik nog vier maanden WW. Toen heb ik het UWV opgebeld dat ik wilde dat ze m'n uitkering stopzetten. Nou, dat hadden ze nog nooit meegemaakt. Maar ik wilde me alleen op mijn bedrijf focussen.''

Quote

Ik heb het UWV opgebeld dat ik wilde dat ze m'n uitkering stopzetten. Nou, dat hadden ze nog nooit meegemaakt.

Irene Hemelaar

Ze wijst weer naar wat tegeltjes, die op een rij op een plankje liggen. ,,Dat zijn misdrukken van een fabriek in Briare, onder Parijs. Maar het zijn schilderijtjes op zich, toch? Zo zie ik mezelf ook: 33,6% afgekeurd, maar wel uniek.''