Volledig scherm
Hoogleraar woningmarkt Peter Boelhouwer. © Marco De Swart

'Laat meer mensen in één huur- of koophuis wonen’

Peter Boelhouwer, dé woningmarktexpert van Nederland, gaf vorig jaar al code rood af voor de woningmarkt. Ook voor 2019 houdt hij zijn hart vast.

Vanwaar dat pessimisme?
,,We hebben op veel plekken waar het economisch goed gaat gewoon te weinig woningen. En dat probleem gaan we voorlopig niet oplossen.''

Wat gaat 2019 dan wel brengen?
,,De code rood houdt aan. De huizenprijzen zullen verder stijgen, terwijl de bouwproductie nog lager uitvalt. En er hangen nog heel wat onzekerheden in de lucht: de brexit, handelsoorlogen en rentestijgingen. Het is steeds ongelijker verdeeld op de woningmarkt.''

Was het eerder zo erg met de woningmarkt dat u een code rood moest afgeven?
,,Ja, dat was begin 2000. De jaren ervoor stegen de woningmarktprijzen extreem hard. Ik vergeleek de woningmarkt toen met een piramidespel. Ik pleitte voor snelle hervormingen, onder andere door het beperken van de hypotheekrenteaftrek.''

Is daar iets mee gedaan?
,,Die beperkende maatregelen zijn er gekomen, maar pas in 2011, midden in de crisis. Dat volstrekt verkeerd getimede ingrijpen pakte desastreus uit. De bouw zakte volledig in, bouwbedrijven vielen om, zo'n honderdduizend bouwvakkers kwamen thuis te zitten. We zitten nu nog met de gebakken peren.''

Is voormalig minister van Wonen Stef Blok daar schuldig aan?
,,De hoofdschuldige is Rutte I. Dat blunderde echt door op het slechtst denkbare moment vol op de rem te trappen. Blok nam in 2013 ook maatregelen die op dat moment ongunstig waren, maar achteraf gezien hebben die goed uitgepakt. Want stel je eens voor hoe de prijzen zich hadden ontwikkeld als we nu nog aflossingsvrij konden lenen met een rente van 2,4 procent! Wat we Blok wél kunnen aanrekenen, is zijn beleid ten aanzien van woningcorporaties. Daardoor kwamen er nauwelijks nieuwe huurwoningen bij.''

Komt het ooit nog goed met de woningmarkt?
,,Ik ben niet positief gestemd. We hebben de zaak in het verleden te zeer in het honderd laten lopen en daar krijgen we nu de rekening voor gepresenteerd.''

Wat moet er volgens u gebeuren om het tij te keren?
,,Een van de manieren om de woningnood te ledigen is nieuwbouw. Een ander idee is: we moeten de bestaande woningvoorraad veel efficiënter gebruiken. Denk aan bijvoorbeeld meer mensen in één koop- of huurhuis laten wonen. Een andere oplossing is de ontwikkeling van een flexibeler schil. Zoals ze in Rotterdam in één klap drieduizend prefabwoningen willen neerzetten. Iedereen onderkent dat er tempo moet worden gemaakt, maar meer nieuwbouw zal pas op de middellange termijn enige soelaas bieden.''

Stellen we ook niet veel te hoge eisen aan een woning?
,,Nee, dat denk ik niet. In Capelle aan den IJssel, Zoetermeer of Nieuwegein betaal je voor een eengezinswoning al gauw ruim 250.000 euro. Voor een modaal inkomen is dat niet betaalbaar. Voor een alleenstaande is een appartement van anderhalf tot twee ton ook vaak net te prijzig. Je kunt wel zeggen: dan moet je maar genoegen nemen met een woninkje ergens drie hoog achter, maar wat koop je dan? Een te kleine woning in een gebied waar de leefbaarheid onder druk staat. Bovendien, als jij een baan hebt in de Randstad, verhuis je echt niet zomaar naar Groningen of Limburg omdat de huizenprijzen daar lager liggen.‘’

Bekijk hier hoe woningzoekenden Sandra en Tim te werk gaan bij het zoeken naar een geschikt koophuis: