Schotse Hooglanders zijn geen attractie waar je op kan zitten: 'Het is hier geen kinderboerderij'

VIDEODORST - Selfies maken, loslopende honden die erachteraan rennen en zelfs kinderen die op de grote dieren worden gezet. Tegen alle regels in, maar ook levensgevaarlijk.

Schotse Hooglanders in boswachterij Dorst worden lastiggevallen door andere bezoekers van het natuurpark. Selfiemakers en loslopende honden komen te dicht bij de dieren. Hierdoor krijgen ze stress, raken gewond of verwonden iemand. Eigenaar Dirk Geleijns overweegt de kudde weg te halen.

Lees verder onder de foto

Volledig scherm
Schotse Hooglanders in het natuurgebied bij Dorst. © Foto René Schotanus/Pix4Profs

Tijger

Schotse Hooglander
Schotse Hooglanders wordt onder meer ingezet voor begrazing van natuurgebieden. Brabants Landschap, Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer zijn enkele afnemers van deze dienst. Reden dat deze dieren worden ingezet is dat ze bekend staan om hun zachte karakter. De gebieden waar ze voor worden ingezet zijn heide of schraal grasland. Wanneer mensen het zouden beheren ontstaat er een kale grasmat.
Hooglanders zorgen door hun graasgedrag voor structuur. Anders dan andere runderen eten ze ook schrale planten als braam, Berk en de Amerikaanse eik. Wanneer het gebied niet actief beheerd zou worden ontstaat er bos. Andere voordelen van het gebruik van Schotse Hooglanders is het karakter. Ze staan bekend als niet agressief. Verder hebben ze een dikke vacht waardoor ze het hele jaar door buiten kunnen blijven.

,,Je zet je kind toch ook niet op een tijger. Hoe kom je er dan bij om je kroost wel op de rug van een beest van zevenhonderd kilo te zetten. Die horens hebben ze niet voor de sier. Als er niet snel iets veranderd, haal ik eind dit jaar mijn Schotse Hooglanders op met een vrachtwagen”, aldus Geleijns, eigenaar van Geleijns Begrazingsbeheer uit Zevenbergen. Om dat te voorkomen, overweegt Staatsbosbeheer een totaalverbod op honden in te stellen in het 250 hectare grote natuurgebied.

Ruim vier jaar geleden nam Geleijns de kudde Schotse Hooglanders in Dorst over van Staatsbosbeheer. Al snel kwamen de eerste problemen. ,,Het is een populair struinbos waar je overal mag lopen. Ook buiten de paden. Maar mensen komen té dichtbij. Op internet wemelt het van de selfies met Hooglanders, met teksten als ‘Oei, na het nemen van deze foto moest ik rennen’.

Bij ieder pad staat een bord met daarop de regels: zorg voor minimaal 25 meter afstand met de runderen, doorkruis nooit een kudde, raak ze niet aan, niet voeren en houdt je hond aangelijnd. Dit laatste kan anders een boete opleveren van negentig euro.

Geleijns: Toch krijgen mensen het voor elkaar om dit allemaal te negeren. Begrijp me niet verkeerd. Er zit geen greintje agressie in deze soort. Maar alleen al hun hoofd schudden kan ervoor zorgen dat je op een hoorn zit. Gewoon per ongeluk.”

Zo raakte vorig jaar een vrouw gewond omdat ze naast een van de Hooglanders was gaan staan. Ook in andere delen van het land zijn gewonden gevallen na contact met Schotse Hooglanders. Geleijns: ,,Als eigenaar zie ik niet graag dat honden ze achterna zitten of verwonden. Ook ben ik als de dood dat er ernstige ongelukken gebeuren.”

Balen

Volledig scherm
Waarschuwing... © Cobine van der Louw

Boswachter Floris Hoefakker van Staatsbosbeheer bevestigt Geleijns verhaal. ,,Wij hebben niet genoeg mensen om de hele dat hier rond te lopen. Bij Staatsbosbeheer balen we hier stevig van. We hebben de Hooglanders nodig om het gebied te onderhouden. Ik denk dat als het een wedstrijdje wordt tussen de Hooglanders en honden, de Hooglanders winnen. Dan komt er een totaalverbod op honden in dit gebied.

Afgesproken met Geleijns is dat ze de komende maanden kijken naar het aantal incidenten. Eind dit jaar wordt een keuze gemaakt: honden eruit of Hooglanders eruit.

Tijdens een bezoekje aan het recreatiegebied in Dorst zien we dezelfde beelden als online: mensen die té dicht bij de dieren komen. De foto’s op internet liegen er niet om. Overal verschijnen selfies van mensen die dicht naast een Schotse Hooglander staan. Daarbij teksten als: ‘oei, na het maken van deze foto moest ik rennen’, ‘toen hij met zijn kop schudde werd het eng’ of zelfs ‘ik heb er blauwe plekken aan overgehouden’.

,,Vorig jaar zag een collega hoe een vrouw haar kind op een Hooglander tilde. Ook zijn er de beesten weleens aangetroffen met ingevlochten haren. Bizar toch”, aldus Floris Hoefakker, boswachter publiek van het Mastbos.

Drukte

Het is een drukte van jewelste in Boswachterij Dorst. Wandelaars, honden, hardlopers, paarden en de kudde van 14 Schotse Hooglanders delen hier 250 hectare aan losloopgebied. In het verleden is dit weleens fout gegaan.

,,Vorig jaar is een vrouw gewond geraakt toen een Schotse Hooglander haar opzij duwde. Als eigenaar werd er eerst bij mij aangebeld. Maar op haar camera stond duidelijk bewijs dat ze zelf zich niet aan de regels had gehouden. Op een van de foto’s stond ze pal naast een van de Hooglanders. Eigen schuld dus”, aldus eigenaar van de kudde Dirk Geleijns van Geleijns Begrazingsbeheer.

Twee paardenmeisjes twijfelen bij het passeren van een Hooglander. ,,Ik kom hier sinds mijn zevende. Toen nog met mijn eerste pony en nu wekelijks met mijn paard. Je merkt dat de paarden zenuwachtig worden als we te dicht in de buurt komen. We letten altijd goed op en lopen er omheen”, vertelt Tejarda (19) uit Oosterhout. Als een van de Hooglanders aan komt lopen, stappen de dames snel verder.

Ongelukken

  • 2009: man aangevallen omdat hij een kalfje aaide in natuurgebied de Slikken van de Heen in Sint Philipsland.
  • 2011: hardloper twintig meter door de lucht gegooid in de Zaanstreek.
  • 2012: vrouw belaagd door Schotse Hooglander in Nationaal Park Zuid-Kennemerland.
  • 2015: man gewond in het Goois Natuurreservaat omdat hij een kudde doorkuiste.
  • 2016 vrouw gewond in Boswachterij Dorst, omdat zij een foto maakte van dichtbij.
  • 2017 vrouw gewond in Boswachterij Dorst, omdat zij naar een kalfje liep.

  • Op dat zelfde moment passeert een grote groep wandelaars. Voorzichtig via de zijkant van het pad lopen ze langs het beest. ,,We komen hier wekelijks met de Nordic Walkingvereniging uit Gilze en Rijen (NWGR). Iedereen weet dat je afstand moet nemen van de Hooglanders. Regelmatig lopen we een blokje om. Zeker als er kalfjes in het spel zijn. Dan moet je helemaal rekening houden met ze”, vertelt Wim Beursgens. Hij is trainer bij de NWGR en heeft al het een en ander meegemaakt.

    Té dichtbij

    Volledig scherm
    Schotse Hooglanders in het natuurgebied bij Dorst. © Foto René Schotanus/Pix4Profs

    Beursgens: ,,Vorige week is een dame opzij geduwd. Ze liep met haar hond, aangelijnd weliswaar, maar toch reageerde de Hooglander erop. Waarschijnlijk toch té dichtbij het kalfje in de buurt geweest.”

    Hoefakker: ,,Hooglanders zijn van nature helemaal niet agressief. Dat is juist een van de redenen dat ze hiervoor worden ingezet. Maar als ze vaker worden gepest door honden, is het logisch dat ze daar steeds actiever op gaan reageren. Dus ook al denken mensen dat hun hond niks doet. Aanlijnen is verplicht. Het kan je anders een boete opleveren van negentig euro.”

    Margriet Bron uit Dorst spreekt mensen actief hierop aan. ,,Zodra ik een loslopende hond zie zeg ik er wat van. Vaak reageren mensen dan geïrriteerd of worden zelfs boos. Maar ik zou het jammer vinden als de Hooglanders straks weg moeten. Zeker als de reden is dat anderen zich niet aan de regels houden.”

    Volgens Hoefakkers is het altijd een kleine groep die het voor iedereen verpest. ,,Er zijn altijd mensen die denken dat ze boven de regels staan. Die komen met de verhalen ‘mijn hond doet zoiets niet’. Maar het blijven dieren met een instinct en regels zijn regels. De Hooglanders zijn hard nodig om dit gebied te onderhouden. We willen ze echt niet kwijt.”

    Regels

    Volledig scherm
    Schotse Hooglanders wordt onder meer ingezet voor begrazing van natuurgebieden. © Cobine van der Louw

    Staatsbosbeheer bepaalt zelf de regels voor het gebied. Indien zij eind dit jaar besluiten om een totaalverbod van honden in het gebied van voormalig natuurbad Surea te hanteren, moeten mensen hun hond ergens anders uitlaten. Boswachterij Dorst telt drie losloopgebieden: De Duiventoren, De Frederikbossen en Vijftig Bunder’. Totaal 216 hectare.

    In de natuurgebieden bij Dinteloord en De Heen zijn ook Schotse Hooglanders te bezichtigen. Deze vallen onder Natuurmonumenten. Volgens een woordvoerster ervaren zij dezelfde problematiek. ,,De afgelopen jaren zijn er geen noemenswaardige incidenten geweest. Wel ervaren wij ook dat mensen té dichtbij komen. Er zijn zelfs voorbeelden dat de dieren worden gevoerd. Dit mag absoluut niet”, aldus de woordvoerster.

    In andere gebieden in de regio staan veelal Herefordrunderen. Deze zijn te bezichtigen in Roosendaal, Chaam, Zundert en Rijsbergen.

    Nieuwsgierig komt een grote bruine moeder aangelopen richting de jeep. Steeds dichterbij. De minimale vijfentwintig meter is allang overbrugd. Een bonk spieren van zevenhonderd kilo kijkt je recht aan. Ze schudt met haar hoofd en doet nog een stapje naar voren. Hoefakker: ,,Tijd om in de wagen te stappen.”

    BN DeStem gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement

    In samenwerking met indebuurt Breda