Volledig scherm
Sloop van de Barbarakathedraal, 1970 (pentekening) © Vincent Oudendijk

Clemens Merkelbach van Enkhuizen schenkt oeuvre aan Stedelijk Museum Breda

BREDA - Van 3 augustus tot en met 8 december 2019 toont Stedelijk Museum Breda de Bredase tekeningen, schilderijen en schetsen van Clemens Merkelbach van Enkhuizen (1937). De werken maken deel uit van een omvangrijke schenking van deze kunstenaar aan het stadsmuseum. 

Een zeldzaam artistiek archief van de stad en het omringende landschap in de jaren ’50 en ’60, en aanleiding voor een eerbetoon aan deze veelzijdige kunstenaar.

Volledig scherm
Clemens Merkelbach van Enkhuizen (zelfportret) © Peter Cox

Het Bredase oeuvre van Clemens Merkelbach geeft een persoonlijk beeld van de veranderende stad en haar omgeving in de jaren ’50 en ’60. Hij verbeeldt gebouwen, neogotische kerken en landschappen in en rond Breda, de stad waar hij opgroeit en aan de Academie St. Joost studeert.

Veel collega-kunstenaars zoeken in de jaren ’50 de abstractie op, maar Merkelbach blijft trouw aan het figuratieve. Als de neogotiek definitief uit de mode lijkt, tekent hij de Barbarakathedraal en Maria Hemelvaartkerk voor de afbraak en tijdens hun sloop. Zo zorgt hij dat deze kerken na hun sloop op papier blijven voortbestaan. Tegelijkertijd laat hij zien hoe het sloopproces de stedelijke omgeving definitief verandert.

Artistieke ontwikkeling in Breda

De tentoonstelling neemt de bezoeker mee in de herinneringen van Clemens Merkelbach tijdens de eerste artistieke jaren in Breda. Hier legt hij de basis voor zijn kunstenaar-schap, dat na zijn verhuizing naar Amsterdam in 1958 verder wordt ontwikkeld.

Clemens Merkelbach groeit op in Breda aan de Haven, in een 18e-eeuws pand tegenover de Barbarakathedraal van Pierre Cuypers. De achterzijde kijkt uit op de Grote Toren van de Onze Lieve Vrouwekerk. De ligging van het huis is sterk bepalend voor het leven en het werk van de kunstenaar. In zijn jonge jaren komt Merkelbach dagelijks in de Barbarakathedraal. Hij raakt gefascineerd door de schoonheid van neogotische gebouwen. Ook het ouderlijk huis, de idyllische achtertuin en het uitzicht op de Grote Kerk maken een blijvende indruk op hem.

Volledig scherm
Interieur Barbarakathedraal, 1958 © Peter Cox
  1. Ik ben echt klaar met dit kabinet
    Geef uw mening

    Ik ben echt klaar met dit kabinet

    Als alles volgens planning verloopt, gaan we in Nederland in maart 2021 weer naar de stembus voor de Tweede Kamerverkiezingen. Dat duurt dus nog bijna anderhalf jaar. Ondertussen is wel duidelijk geworden dat heel wat mensen in dit land ontevreden zijn, boos ook. Het huidige kabinet, Rutte III, lijkt vandaag de dag vooral druk met brandjes blussen, van woedende boeren tot boze docenten. Wordt het niet tijd voor een frisse wind? Of moet kabinet Rutte III de vier jaar vol maken?

In samenwerking met indebuurt Breda