Volledig scherm
Foto ter illustratie. Meer mannen tussen de 25 en 45 jaar nemen geen deel aan de arbeidsmarkt. Een van de mogelijke reden is het gebrek aan banen voor werknemers zonder diploma's of andere startkwalificaties. © Shutterstock

Meer mannen tussen de 25 en 45 jaar werken niet

Steeds meer mannen tussen de 25 en 45 jaar oud zijn niet (meer) actief op de arbeidsmarkt, meldt het CBS. Hun aantal is in tien jaar bijna verdubbeld. Zij zijn niet ongewenst werkloos maar kunnen of willen niet werken. 

Van de mannen tussen de 25 en 45 jaar oud was in 2009 nog 4,6 procent niet aan het werk. Begin 2019 was dat aantal gestegen naar 8 procent, constateert het CBS op basis van de jaarlijkse Enquête Beroepsbevolking. Bij vrouwen in dezelfde leeftijdsgroep bleef dit percentage over de afgelopen jaren zo goed als gelijk.  

Internationaal fenomeen

Het gaat hierbij niet om mensen die ongewenst werkloos zijn, maar om degenen die geen betaald werk zoeken of aangeven daar niet beschikbaar voor te zijn. ,,Hoe het komt dat zij niet werken, weten we niet zeker", zegt CBS-hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen. ,,Het is een internationaal fenomeen. Wat we wel zien, is dat hun aantal met iedere recessie stijgt en op dat niveau blijft hangen.’’

Het percentage niet-werkende mannen in deze leeftijdsgroep neemt al decennia toe. In de jaren 70 was slechts 1 tot 3 procent geen deel van de arbeidsmarkt. Sinds de jaren 80 is dit percentage echter steeds gestegen. De mannen lijken hiermee stuivertje te hebben gewisseld met de vrouwen. Het deel vrouwen van dezelfde leeftijd dat geen deelneemt aan de arbeidsmarkt is in dezelfde periode juist gedaald, alhoewel hun percentage nog wel hoger is dan dat van mannen. 

Stoppen met school

Relatief gezien zijn de niet-werkende mannen vaker lageropgeleid. Dat zou de stijging van hun aantallen kunnen verklaren, aldus Van Mulligen. ,,In de jaren 70 was het vrij normaal om op je vijftiende te stoppen met school en te gaan werken. Er was genoeg werk dat je kon doen zonder diploma. Werkgevers vroegen er ook niet naar.’’

Tegenwoordig is dat anders. ,,De eenvoudige banen zijn door de automatisering grotendeels verdwenen. Het werk dat we doen is complexer geworden. Het is veel gewoner dan vroeger om je school af te maken en een diploma of andere startkwalificatie te behalen.’’

Quote

Met enkel een vm­bo-diploma of helemaal geen diploma kom je moeilijk aan de bak

Peter Hein van Mulligen

Sterker nog, een opleiding is broodnodig om een baan te vinden. ,,De eisen zijn veel hoger. Werkgevers vragen doorgaans naar minimaal een diploma op mbo2-niveau. Met enkel een vmbo-diploma of helemaal geen diploma kom je moeilijk aan de bak. Zelfs met de krapte op de arbeidsmarkt op een recordhoogte durven werkgevers het blijkbaar niet aan om zo iemand een kans te geven.’’ 

Ziekte

De nummer één reden die de betreffende groep mannen noemt om niet te werken is ziekte of arbeidsongeschiktheid. In het eerste kwartaal van 2019 noemde 2,9 procent - 62.000 mannen - dit als de reden waarom zij niet werken. 

Hun ziekte of arbeidsongeschiktheid is waarschijnlijk niet van lichamelijke aard, denkt Van Mulligen. ,,Deze groep is nog jong. Slijtage als gevolg van het werk verwacht je pas na een jaar of vijftig, niet bij iemand van dertig.’’ Klachten van geestelijke aard zouden beter bij dit beeld passen. ,,Dat kan bijvoorbeeld een burn-out zijn, maar zeker ook psychische aandoeningen. Je hebt tegenwoordig al snel een vlekje. Vroeger konden mensen met een psychische aandoening nog een eenvoudig baantje krijgen, in een fabriek bijvoorbeeld. Werk dat er nu niet meer is.’’

Traditionele rolpatronen

Hun afwezigheid van de arbeidsmarkt heeft sociaal-maatschappelijke gevolgen voor deze mannen, ziet Van Mulligen. Ze zijn relatief vaak alleenstaand. Vrouwen in dezelfde groep vinden vaak wel een partner of hebben een gezin. ,,We leven in Nederland nog volgens traditionele rolpatronen. Het is gewoon voor een vrouw om een man te hebben die een hogere opleiding heeft genoten en betere baan heeft. Maar een man die een vrouw heeft met een hogere opleiding en een betere baan is zeldzaam. Als die patronen niet veranderen, stapelt de ellende voor deze groep mannen zich alleen maar op.’’

Het aantal niet-werkende mannen maakt slechts een klein deel uit van de bevolking, merkt Van Mulligen op. Toch moeten hun problemen de aandacht krijgen. ,,Het zijn er rond de 70.000. Dat is weliswaar niet veel, maar het zijn nog steeds evenveel mensen als er in een stad als Gouda wonen. Je kan het je als maatschappij niet veroorloven om niet naar hen om te kijken.’’   

Bij dit bedrijf in het Brabantse Uden kijken ze niet naar opleiding of ervaring. Iedereen die wil komen werken is welkom:

Lees de beste artikelen op het gebied van werk en carrière via onze wekelijkse nieuwsbrief!

  1. Auteur raakt snaar met betoog over scheve verdeling huishouden: ‘Luie mannen zijn vervangbaar’

    Auteur raakt snaar met betoog over scheve verdeling huishouden: ‘Luie mannen zijn vervang­baar’

    Een Amerikaanse journaliste is overspoeld met reacties na een Facebookpost over de in haar ogen oneerlijke taakverdeling in veel huishoudens. Daarin nagelt Zawn Villines ‘luie mannen’ aan het kruis ‘die denken dat een vrouw 168 uur per week moet werken en zij maar 40’. Ze had één advies voor vrouwen in zo’n situatie: scheiden. Veel vrouwen waren blij met het bericht, talloze mannen minder.