Volledig scherm
Kunstenaar Daan Roosegaarde (l.) en Gerdi Verbeet, voorzitter van het Nationaal Comité 4 en 5 mei, bij Levenslicht. Het kunstwerk van 104.000 lichtgevende stenen is een eerbetoon aan de 104.000 Nederlandse Holocaustslachtoffers. Een deel ervan is vanaf 22 januari een week lang in Bergen op Zoom te zien. © Marco De Swart

Holocaustmonument van lichtgevende stenen komt naar Bergen op Zoom

BERGEN OP ZOOM - Ter gelegenheid van 75 jaar bevrijding van vernietigingskamp Auschwitz-Birkenau komt het tijdelijke Holocaustmonument Levenslicht naar Bergen op Zoom. Het gaat om een kunstwerk van de Nederlandse ontwerper Daan Roosegaarde dat bestaat uit 104.000 lichtgevende stenen, symbool voor de 104.000 Nederlandse Holocaustslachtoffers.

De stenen worden in de komende weken verspreid en tentoongesteld in meer dan 170 gemeenten in ons land. Dat gebeurt onder de vleugels van het Nationaal Comité 4 en 5 mei. In Bergen op Zoom is een deel van Levenslicht vanaf woensdag 22 januari te zien op de binnenplaats van het Markiezenhof. Burgemeester Frank Petter neemt die dag om 19.00 uur de onthulling voor zijn rekening. Het kunstwerk blijft tot en met 29 januari staan en is dagelijks tot 20.30 uur te bezichtigen.

Op 27 januari is het precies 75 jaar geleden dat Russische soldaten het beruchte nazikamp Auschwitz-Birkenau in Polen binnengetrokken en daarmee een einde maakten aan dwangarbeid en systematische moord op Joden en mensen uit de Roma- en Sinti-gemeenschap. Vanuit Nederland vertrokken in de Tweede Wereldoorlog 68 treinen met 57.000 gedeporteerde Nederlanders naar dit vernietigingskamp.

Fluorescerende inkt 

Stenen spelen een belangrijke rol in zowel de Joodse als de Roma- en Sinti herdenkingstraditie. Kunstenaar Roosegaarde impregneerde de stenen met fluorescerende inkt. Door een ultraviolette lamp lichten de stenen in het donker om de paar seconden op en doven vervolgens weer: symboliek voor het ritme van ademhaling en hartslag. De stenen symboliseren op die manier de 104.000 levens die in ons land gemist worden. 

Volgens Hans Stumpel van Stichting Bevrijding Brabantse Wal werd de gemeente Bergen op Zoom begin december geïnformeerd over de mogelijkheid om Levenslicht naar de stad te halen. Een werkgroep vanuit de stichting en het plaatselijke Comité 4 en 5 mei ging ermee aan de slag.

Ook in Bergen op Zoom werd de Joodse gemeenschap in de oorlog hard getroffen. Zeker zestig mensen werden afgevoerd naar concentratiekampen. De lichtgevende stenen op de binnenplaats van het Markiezenhof zijn een eerbetoon aan de Bergse slachtoffers. Hun namen staan op een plaquette bij de synagoge in de binnenstad.  Het Joodse gebedshuis werd in 1940 gesloten door de Duitse bezettingsmacht.

In verband met 75 jaar bevrijding Auschwitz en de komst van Levenslicht verzorgt de Stichting Bezichtiging Monumenten op 23, 24, 27, 28 en 29 januari om 13.30 en 15.00 extra rondleidingen in de synagoge aan de Koevoetstraat. Op 23 januari is de rondleiding alleen om 15.00 uur. Toegang gratis. Belangstellenden moeten zich wel aanmelden via info@stadsgidsen-bergenopzoom.nl.

Volledig scherm
De fluorescerende stenen van het kunstwerk Levenslicht. © Marco De Swart

In samenwerking met indebuurt Bergen op Zoom