1937, de 8 is dan al uitgevonden; de kopgroep komt voorbij in de Torenstraat.
1937: al sinds het ontstaan trekt de 8 veel bezoekers. En ook onder de renners zelf is de koers populair.
Mei 1890: de strijd in de eerste wegwedstrijd ooit in Chaam gehouden is in volle gang.
De winnaar van de eerste echte Acht: Thijs van Oers uit Langeweg.
1/4
CHAAM - De eerste echte Acht van Chaam werd verreden in het crisisjaar 1933. Maar de historie van het Chaamse fietsen is veel en veel ouder. Want volgens de archieven werd de eerste wielerwedstrijd in Chaam gehouden in het jaar 1890
Zie ook:
We schrijven 1 mei 1890. Op de grindweg naar Breda verzamelen zich de deelnemers aan maar liefst drie koersen: de wedstrijden voor éénpersoons driewielers en voor éénpersoons veiligheidswielers gaan over een afstand van dertig kilometer; de nieuwelingen op éénpersoons tweewielers moeten twaalf kilometer. Ook de volgende jaren zijn er in Chaam dit soort wedstrijden, meestal in mei, maar soms ook in oktober, zoals in 1896.
Op 30 mei 1898 ziet in Chaam wielerclub 'Steeds Voorwaarts' het levenslicht. De club gaat meteen wedstrijden organiseren, meestal maar enkele kilometers lang, met start en finish bij het gemeentehuis.
Aan de wedstrijd in 1898 doen tien coureurs afkomstig uit Chaam en omstreken mee. Sommigen getooid met fraaie bijnamen als De Taaie, De Listige en De Vlugge, die bekend staan om respectievelijk hun doorzettingsvermogen, hun koersinzicht en hun sprintkwaliteiten. Uiteindelijk is het Hendrikus - De Taaie - Engbersen die de koers naar zijn hand weet te zetten en wint.
Enkele jaren later duiken er ook Chaamse coureurs in de kopgroep op. De plaatselijke talenten geven elkaar weinig toe. Tot enkele honderden meters voor de eindstreep blijft de groep bij elkaar. In de finale blijven Janus Schram sr. en Toon Bluekens over. Bluekens blijkt de rapste van het stel. Als negende komt Pro van Loon over de meet, foeterend en wel. Niet zonder reden: in volle finale is de trapper van zijn fiets gebroken, wat hem uiteraard kansloos heeft gemaakt.
Aanvankelijk organiseert de club alleen wedstrijden binnen Chaam. Later zoekt men het verder van huis. Start en finish blijven in Chaam, maar het parkoers daartussen voert door verschillende dorpen in de omgeving. Deze wedstrijden groeien eind jaren twintig van de vorige eeuw uit tot de Ronde van Chaam, elk jaar in mei op kermisdinsdag.
De organisatie adverteert als volgt: 'Na afloop sluiting der kermis, zodat het den renner zeker niet aan belangstelling zal ontbreken.'
Op 19 mei 1931 houdt de wielerclub een wedstrijd voor nieuwelingen, amateurs en onafhankelijken. Slaats wint de wedstrijd voor nieuwelingen, bij de amateurs komt ene Goderie als eerste over de streep. Maar bij de de onafhankelijken moet zelfs de Nederlandse Wielren Unie eraan te pas komen om een winnaar te bepalen. Van der Horst zou namelijk onder de gesloten spoorbomen in Baarle-Nassau zijn doorgekropen, terwijl Valentijn zich door een motor zou hebben laten voorttrekken. Uiteindelijk krijgt Van der Horst de zege.
De laatste grensoverschrijdende wedstrijd is in 1932, op dinsdag 10 mei om precies te zijn. Het gaat over 85 kilometer: via Baarle-Nassau naar Ulicoten en Meerle, en dan over Strijbeek en Ulvenhout terug naar Chaam. Tegen twee uur komen die dag de deelnemers samen bij café De Veehandel in de Torenstraat. In optocht gaat het daarna naar de start, onder muzikale begeleiding van de twee Chaamse harmonieën St. Cecilia en Crescendo.
Het wedstrijdverslag vermeldt dat het die dag gezellig was in het cafétje van Jantje Hendriks en aan de toog bij De Vrachtwagen van Koos Geerts op de hoek van de Gilzeweg, waar men geduldig wachtte op de terugkeer van de 'kloeke wielrijders'.
In 1933 besluit Steeds Voorwaarts de wedstrijd voortaan uitsluitend op Chaams grondgebied te organiseren. Bij het uitzetten van het nieuwe parkoers kijkt men vooral naar de geschiktheid van de wegen. Maar even belangrijk is het om de route zo te kiezen, dat zoveel mogelijk cafés worden gepasseerd. Het zijn immers de kasteleins die de kas van de organisatie moeten spekken. Zo ontstaat een soort 8; daarmee is de vorm van het parkoers alsmede de naam van de koers voor de toekomst vastgelegd.
De aanleiding om voortaan op Chaams grondgebied te blijven, is - volgens de overlevering althans - wel bijzonder. Het verhaal wil dat de toenmalige burgemeester van Nieuw-Ginneken al die blote knieën en kuiten van het peloton maar niks vindt; een gevaar voor de goede zeden, waaraan hij zijn bevolking niet wil blootstellen. Daarnaast is de spoorwegovergang in Baarle bij tijd en wijle een dubieus obstakel: wachten of er snel onder door?
Dinsdag 30 mei 1933, 14.00 uur precies: de allereerste echte Acht van Chaam gaat van start. Onder toeziend oog meteen van zo'n 25.000 toeschouwers. Nederland zit in een dikke crisis en voor velen blijkt een bezoek aan de Acht een welkom verzetje. Vooral uit Breda en Tilburg zijn wielerliefhebbers op de wedstrijd afgekomen. Zij zijn erbij als Thijs van Oers uit Langeweg als eerste over de streep komt. De Acht blijkt een gouden greep; de basis is gelegd voor een al jaren tot tot de verbeelding sprekend evenement, dat morgen voor de 73e keer wordt gehouden.
© BN DeStem 2012, op dit artikel rust copyright.
Wij plaatsen alleen reacties die ondertekend zijn met uw voornaam, achternaam en woonplaats.
