Pieter, Adje, Jordy, Adrion en Petrie van Beek (v.l.n.r.) op de hooizolder van de moderne, open koeienstal van hun nieuwe boerenbedrijf in Terheijden. foto René Schotanus/het fotoburo
De familie Vos is al twee keer gedwongen moeten verhuizen. Gerard, Ina, Gewin en Roelof (v.l.n.r.) zijn nu neergestreken in Drongelen, waar ze vandaag een open dag houden op hun gloednieuwe boerderij. foto Johan Wouters/het fotoburo
1/2
Een dag later begon het waterschap Brabantse Delta in de stal bij de buren verderop officieel het overstromingsproject Overdiepse Polder. Boerin Adje van Beek droeg een geleende spijkerbroek. In de polder lag het huis van de boerenfamilie in de as. Exit Overdiep, maar anders dan ze gedacht hadden.
Een halfjaar later zit Adje aan tafel in een splinternieuwe boerderij aan de Schuivenoordseweg in Terheijden. Zo'n 30 meter verder staat een nieuwe stal, geschikt voor maximaal 250 melkkoeien. Eigentijds: geïsoleerd dak, halfopen met vogeltjesgaas aan de zijkant en daar waar de koeien hun 'ziekenboeg' hebben schuifpanelen van aluminium. Pieter van Beek: "Dat is modern, zo'n open stal, een ontwikkeling uit het oosten van Duitsland. Kan ook. Koeien kunnen makkelijk -20 Celsius hebben. We kunnen de stal dichtmaken bij koude oostenwind, maar dat is vooral om de leidingen niet te laten bevriezen."
Ze wisten vanaf het begin dat ze weg wilden uit de Overdiepse Polder. Adje: "Ik had er wel moeite mee. Het was daar goed, de kinderen waren er geboren, maar mijn schoonvader, ouwe Janus, zei altijd: 'Ge moet gaan. Wat kan het je schelen, als je er beter van wordt.'
Pieter: "In de Overdiep waren de stallen van 1979. Daar moest vernieuwd en uitgebreid worden. We hebben op een gegeven moment de knop omgezet."
Adje: "We wisten niet waar we aan begonnen: de procedures, de onderhandelingen, de verkoop van de boerderij aan de provincie. Dat je tegenover elkaar zit en er een gat van 1 miljoen euro zit tussen onze vraag en hun aanbod."
Pieter: "Het liep een keer vast. Toen hebben we drie maanden niks gehoord. Toen kwamen ze weer." Adje: "We gingen uitkijken naar een andere plek. Bij de agrarische gebiedscommissie moesten we met de billen bloot. Helemaal gescreend, of we zo'n nieuw bedrijf wel aankonden?"
Pieter: "Bij Terheijden lag 41 hectare te koop. We hebben het gekocht. Er was geen bouwlocatie. Het was een gok. Harry Bakker die toen wethouder was in Drimmelen, heeft ons toen wel geholpen."
Een week voor de geplande verhuizing brandde hun woning in de Overdiepse Polder uit. In de kelder van de woning in Terheijden liggen de aangetaste, geredde papieren en familiefoto's. In de keuken pakt Adje haar agenda en leest voor: "In het leven krijg je maar één kans: haal eruit wat erin zit." En een bladzijde verder heeft ze genoteerd: "We sparen geen geld, maar herinneringen."
...door het water
Op het erf van het nieuwe melkveebedrijf van de familie Vos aan de Achterstraat in Drongelen wordt met man en macht gewerkt. Alles moet vandaag netjes zijn, want er is een grote open dag. Voor Gerard en Ina (beiden 48) en hun zoons Gerwin (18) en Roelof (14) een belangrijk moment. Met de open dag komt een einde aan jaren van onzekerheid en stress.
Twee keer moesten gezin en bedrijf verkassen voor plannen van de overheid. "Oorspronkelijk zaten wij in Sprang-Capelle", legt Gerard uit. "Daar moesten we plaats maken voor landgoed Driessen. We verhuisden naar de Overdiepsekade in de polder bij Waspik. Na amper tien jaar, in 2000, kwamen de plannen voor Ruimte voor de Rivier.
Vervolgens heeft het nog tien jaar geduurd voordat er duidelijkheid kwam. Wij hebben er uiteindelijk voor gekozen om te verhuizen. We hadden ook in de Overdiepse polder kunnen blijven, met de boerderij op een terp, maar dat zagen we niet zitten. Te veel regels, te veel gedoe. Plus de onzekerheid voor de toekomst. We weten nog niet of onze jongens straks in het bedrijf verder willen. In Drongelen zijn er gewoon meer mogelijkheden."
Het nieuwe bedrijf in Drongelen is met 50 hectare groter dan dat in Waspik. "We hebben evenveel koeien, ongeveer zeventig stuks. De stallen zijn groter." Als je dan toch opnieuw begint, wil je natuurlijk een modern bedrijf. De nieuwe stal voldoet helemaal aan de eisen van deze tijd. Bij goed weer zijn de zijkanten helemaal open, waardoor je je bijna buiten waant.
Het geïsoleerde dak houdt het in de zomer koel en in de winter warm. De koeien hebben alle ruimte. Midden in de stal zijn er relaxligboxen met zachte, rubberen matrassen. Door verschillende compartimenten zijn drachtige koeien, koeien die net gekalfd hebben, 'gewone' koeien en de jonge dieren van elkaar gescheiden. 'Slimme' poorten zorgen ervoor dat alle koeien in het juiste deel staan.
Een mest-robot schuift de hele dag volautomatisch de stallen schoon en de melk-robot zorgt ervoor dat alle koeien gemolken worden, zonder dat de boer eraan te pas komt. Dit apparaat melkt 24 uur per dag. De koeien kiezen zelf het moment uit waarop ze naar de robot gaan. Uiteraard houdt de machine precies bij welke koe wanneer gemolken is en hoeveel melk dat heeft opgeleverd.
"Ik controleer dat, zodat ik meteen in de gaten heb wanneer er met een van de koeien iets aan de hand is." Vandaag, zaterdag kan iedereen het moderne, nieuwe boerenbedrijf van de familie Vos komen bekijken. De open dag van het melkveebedrijf is van 10.30 tot 16.00 uur. Er zijn ook activiteiten voor kinderen.
© BN DeStem 2012, op dit artikel rust copyright.
Wij plaatsen alleen reacties die ondertekend zijn met uw voornaam, achternaam en woonplaats.
zie ook: 
