De tweeling Felix en Koen woont niet meer in Breda, maar komt er nog graag. Bijvoorbeeld in het Markdal. foto's Josefien Wolters
De Bredase pianist Rogier Telderman, woont in (creatief) Tilburg.
Jimmy van Fessem mist de wedstrijden, de derby's, tegen Willem II.
1/3
De Bredase Josefien Wolters en de Tilburgse Ineke van Pelt maakten een boek over de verschillen tussen Breda en Tilburg. ‘Breda is de charmeur. Tilburg de knokker.’ Josefien Wolters en Ineke van Pelt kennen elkaar 45 jaar. Ooit woonden ze allebei in Tilburg. Ineke woont er nog steeds. Josefien niet. Die verhuisde 33 jaar geleden naar Breda.
Ineke: "Iedere keer wanneer we afspreken zegt Josefien: 'kom gezellig naar Breda.' Ergens voelt dat vervelend. Het klinkt als: 'Breda is gezelliger dan Tilburg.' En eerlijk is eerlijk, meestal ga ik ook. Want diep in mijn binnenste vind ik Breda inderdaad gezelliger."
Maar toch. Ineke: "Het steekt. Ik weet dat Tilburg minder mooi is, minder allure heeft. Maar het is wel mijn stad. Het voelt als een moeder van een lelijk kind. Die ziet de tekortkomingen, maar houdt wel van haar kind."
Breda en Tilburg zijn rivalen. Sinds mensenheugenis. Een gegeven dat Josefien en Ineke constateerden en waarmee ze wat wilden doen. Nou fotografeert Josefien en schrijft Ineke boeken. Josefien: "En dus was het idee snel geboren. We wilden Bredanaars en Tilburgers naar de verschillen vragen. Hen fotograferen op een plek in hun woonplaats die ze mooi vinden."
Een culturele derby, noemden de twee het. Want cultuur bepaalt vaak de sfeer van een stad. En die derby? Vrij naar de treffens tussen de voetbalteams NAC en Willem II. Twee elftallen. Vandaar dat Josefien en Ineke elf Bredanaars en elf Tilburgers aanspraken.
Josefien: "Iedereen die we aanspraken, reageerde enthousiast. Dat was opvallend. En eigenlijk toonden ze allemaal ook nog eens overeenkomsten in wat ze zeiden."
Zoals? Josefien: "Het onderscheid tussen de Tilburgers en Bredanaars is opvallend. Bredanaars zijn trots op hun stad. Vinden het er fijn, willen nergens liever wonen." Bredanaars reageren bovendien allemaal een beetje meesmuilend als de naam Tilburg valt. Josefien: "En dat is heel anders dan Tilburgers. Die laten zich, in tegenstelling tot de Bredanaars, nooit negatief uit over Breda." Ineke: "Tilburgers, ik ook, zijn altijd geneigd om hun stad te verdedigen. Bredanaars niet. En dat is begrijpelijk. Breda komt het allemaal aanwaaien. Iedereen vindt Breda leuk. Er is niets om te verdedigen."
Eigenlijk is het als in de liefde. Charmant Breda kan lekker achterover leunen, het zich veroorloven een beetje arrogant te zijn. Iedereen komt er toch wel op af. Nederig Tilburg moet het van het karakter hebben. Moet knokken om een hart te stelen.
Nou slaagt Tilburg daar behoorlijk goed is, merkten Ineke en Josefien tijdens hun gesprekken. Zowel Tilburgers als Bredanaars prezen het culturele klimaat van Tilburg. De talloze met name kleinere evenementen die er zijn. Er gebeurt meer op dat vlak.
Ineke: "Dat is ook wel begrijpelijk. In de jaren zestig verdween de textielindustrie uit Tilburg. De belangrijkste werkgever. De stad moest iets nieuws verzinnen. De economie vanaf de grond opbouwen. Tilburg koos voor cultuur. Met faciliteiten als een dansacademie, een conservatorium." Er kwam een poppodium 013, een museum als De Pont, een rockacademie. Eén en ander leidde tot een bruisend cultureel klimaat, vertelt Ineke. "Dat wordt herkend en erkend", weet zij. Maar het moet eerst wel worden ontdekt.
En Breda? Ineke zucht: "Breda is bourgondisch." Josefien: "Dat gevoel straalt Tilburg niet uit. Breda heeft de Grote Kerk, de Grote Markt. Heeft mooie oude panden." Ineke knikt. "Die ontbreken bij ons. Breda is een mooie, witte zwaan, Tilburg het lelijke eendje."
Maar toch. De twee kijken elkaar aan. Vertellen over Jimmy van Fessem, tweede keeper van NAC en over Arjan Swinkels van Willem II. "We vroegen hen naar de rivaliteit. Naar de wedstrijden, de derby's. Het grappige is dat ze allebei aangaven dat ze het jammer vinden dat Willem II nu in de eerste divisie speelt, is gedegradeerd. Ze missen de duels. De felheid, het euforische gevoel wanneer de grote rivaal is overwonnen."
Ineke: "Grappig is dat, hè. We ontdekten dat het is zoals dat gezegde. Tilburg en Breda kunnen niet met, maar zeker ook niet zonder elkaar leven. Uit al onze gesprekken bleek dat de steden stiekem veel delen. De meeste mensen die we spraken waren of in Tilburg geboren en woonden nu in Breda, of andersom. Dat was toeval."
En Ineke en Josefien? Ineke lacht: "Ik ben en blijf een Tilburger." Josefien: "En ik? Ik ben blij als ik de Grote Kerk zie. Dan ben ik thuis."
In november komt hun boek uit. Althans, als genoeg mensen voor 4 november hebben laten weten dat ze het willen hebben. Dat kan door een mailtje te sturen naar Ineke: inekevanpelt@planet.nl
© BN DeStem 2012, op dit artikel rust copyright.
Wij plaatsen alleen reacties die ondertekend zijn met uw voornaam, achternaam en woonplaats.
Sorteer reacties
