article
1.6291127
Industrie en wetenschap halen steeds meer hun inspiratie voor nieuwe technieken uit de natuur. Dit wordt biomimicry genoemd.
De natuur als leerschool
Industrie en wetenschap halen steeds meer hun inspiratie voor nieuwe technieken uit de natuur. Dit wordt biomimicry genoemd.
http://www.bndestem.nl/regio/brabant/de-natuur-als-leerschool-1.6291127
2016-08-24T16:58:00+0000
http://www.bndestem.nl/polopoly_fs/1.6291142.1472057831!image/image-6291142.jpg
Breda,Natuurgebied,Natuurbescherming,natuurlijkbrabant,hermes
Brabant
Home / Regio / Brabant / De natuur als leerschool

De natuur als leerschool

Foto's
1
Reacties
Reageer
    • Afbeelding
      Beschrijving
      De industrie is er in geslaagd om spinrag na te maken. De draad wordt gebruikt voor kogelvrije vesten.
      Fotograaf
    Industrie en wetenschap halen steeds meer hun inspiratie voor nieuwe technieken uit de natuur. Dit wordt biomimicry genoemd.

    In Harare, de hoofdstad van Zimbabwe, staat het Eastgate Centre. Wat dit hoge kantoorgebouw zo bijzonder maakt, is de unieke klimaatbeheersing. De ontwerpers hebben zich laten inspireren door termietenheuvels, en vooral door de slimme wijze waarop de termieten zorgen dat er altijd een constante temperatuur van 25 graden Celsius in hun woontorens is. De bouwmethoden van de insecten zijn als het ware nagebootst in het Eastgate Centre. Het gevolg is een enorme besparing van energiekosten.

    Volgens de Bredase milieukundige Joost Barendrecht is deze 'termietenconstructie' een van de meest fascinerende voorbeelden van biomimicry. Biomimicry (letterlijk 'het imiteren van leven') is de wetenschap van het leren van slimme technieken en ideeën uit de natuur. Met andere woorden: de natuur als leerschool.

    Onze voorouders, die gif en medicijnen haalden uit planten en zich in dierenvellen hulden, wisten het al. Nu heeft ook de moderne mens weer ontdekt hoe geniaal en vindingrijk de natuur is, aldus Barendrecht. Als ander voorbeeld noemt hij de ijsvogel, die recent diende als voorbeeld voor het ontwerp van een nieuwe hogesnelheidstrein in Japan. Maar ook de bultrugwalvis die inspireerde tot de uitvinding van efficiëntere propellers van windturbines.

    "Het gaat om de biologische en natuurkundige principes waarmee de natuur allerlei problemen oplost. Je mag ervan uitgaan dat na miljarden jaren van evolutie alleen de goede oplossingen zijn overgebleven. Wat niet werkt, overleeft niet."

    Van die overlevingsmechanismes kan de mensheid nog eindeloos veel leren. Hoe bewegen dieren zich voort in water en lucht, hoe houden ze zich warm? Hoe beschermen ze zich tegen vijanden? Allemaal eigenschappen waar de mens zijn voordeel mee kan doen, zegt de milieukundige.

    In het dagelijkse leven zijn er al tal van toepassingen uit de natuur. Bekend voorbeeld is klittenband, dat hetzelfde principe heeft als de zaadbollen van de grote klisplant, die overdekt zijn met kleine haakjes.

    Eigenlijk is ieder organisme een bron van inspiratie voor nieuwe uitvindingen, aldus Barendrecht. "Er valt nog zoveel te leren, we staan pas aan het begin. De natuur zit boordevol met slimmigheidjes."

    Ook biologe Marleen de Kanter uit Breda gelooft heilig in de natuur als mentor. Samen met Barendrecht spant ze zich in om biomimicry meer onder de aandacht te brengen. "Als je ziet hoe het biologische leven werkt, dwingt dat enorm veel respect af. Het daagt ons uit om creatief te zijn."

    Volgens haar groeit de interesse. Op universiteiten wordt steeds meer onderzoek gedaan. Een van de grootste uitdagingen is het nabootsen van fotosynthese, het vermogen van planten om zichzelf te voorzien van voedsel en energie. Marleen de Kanter: "Dat is zo'n ongelofelijk ingewikkeld en slim systeem."

    Barendrecht vult aan: "Als wij dat als mensen zouden kunnen, zouden we geen andere energiebronnen, zoals olie en gas, meer nodig hebben. Maar zo ver is het nog lang niet!"

    n Marleen de Kanter en Joost Barendrecht geven 29 augustus om 19.30 uur een workshop over biomimicry voor IVN Mark & Donge in het bezoekerscentrum Wolfslaar in Breda.