article
1.6679083
ETTEN-LEUR De nieuwe straaljager van de Koninklijke Luchtmacht kost de schatkist miljarden euro's. Maar hij levert het Nederlandse bedrijfsleven ook weer miljarden op. En banen. Alhoewel... "De mensen die wij zoeken hebben al een baan."
F-35, miljarden en de kunst van het motoronderhoud (infographic en video's)
ETTEN-LEUR De nieuwe straaljager van de Koninklijke Luchtmacht kost de schatkist miljarden euro's. Maar hij levert het Nederlandse bedrijfsleven ook weer miljarden op. En banen. Alhoewel... "De mensen die wij zoeken hebben al een baan."
http://www.bndestem.nl/regio/bergen-op-zoom/f-35-miljarden-en-de-kunst-van-het-motoronderhoud-infographic-en-video-s-1.6679083
2016-11-26T05:58:00+0000
http://www.bndestem.nl/polopoly_fs/1.6620375.1478562237!image/image-6620375.jpg
Etten-Leur,Lokaal Thema BS,luchtmacht,straaljager,f-35,jsf,hermes
Bergen op Zoom
Home / Regio / Bergen op Zoom / F-35, miljarden en de kunst van het motoronderhoud (infographic en video's)

F-35, miljarden en de kunst van het motoronderhoud (infographic en video's)

Foto's
5
Reacties
Reageer
    • Afbeelding
      Beschrijving
      JSF boven Breda tijdens voorstelrondje over Nederland. Foto Defensie / Frank Cebras
    • Afbeelding
      Beschrijving
      Feiten over F-35 Infographic Richard Gesell
    • Afbeelding
      Beschrijving
      JSF boven KMA en centrum Breda tijdens voorstelrondje over Nederland. Foto Defensie / Frank Cebras
      Fotograaf
    • Afbeelding
      Beschrijving
      Hele artikel zaterdag 26 november in BN DeStem
    • Afbeelding
      Beschrijving
      Een JSF voor Nederland. Elk EU-lid heeft nu eigen middelen.
      Fotograaf
    ETTEN-LEUR De nieuwe straaljager van de Koninklijke Luchtmacht kost de schatkist miljarden euro's. Maar hij levert het Nederlandse bedrijfsleven ook weer miljarden op. En banen. Alhoewel... "De mensen die wij zoeken hebben al een baan."
    We hebben duizenden banen in de aanbieding

    Miljarden euro's gaat ie het Nederlandse bedrijfsleven opleveren. En duizenden mensen zullen er werk aan hebben… Er wordt heel wat afgejubeld rond de komst van de F-35, de nieuwe straaljager van de Koninklijke Luchtmacht die tot voor kort ook wel bekend stond als de Joint Strike Fighter.

    Werkgelegenheid
    Het gaat eigenlijk nooit over de vraag of het vliegtuig goed in staat is om vijandelijke toestellen uit de lucht te schieten. Het gaat met name over geld en werkgelegenheid.

    Omdat de motor van de F-35 onderhouden gaat worden op de vliegbasis Woensdrecht, heeft het vliegtuig al een warm plekje veroverd in de harten van bestuurders als burgemeester Steven Adriaansen en provinciebesuurder Bert Pauli. Niet helemaal onafhankelijk van elkaar zeggen ze: de aanschaf van de F-35 is van grote betekenis voor de economische ontwikkeling van Nederland in het algemeen en van Woensdrecht en West-Brabant in het bijzonder.

    9 miljard
    Eerder deze maand werd berekend dat de het Nederlandse bedrijfsleven een omzet van om en nabij de 9 miljard euro kan verwachten. Voor West-Brabant ligt er voor 800 miljoen euro aan werk te wachten. Voor de nuance: dat bedrag moet wel worden uitgesmeerd over dertig jaar, de tijd dat de F-35 op zijn minst in dienst is.

    Bovendien moeten de 37 straaljagers die Nederland heeft besteld ook nog worden betaald: 5,3 miljard euro. Dat is natuurlijk gewoon belastinggeld.

    Defensie is een lastig verdienmodel, zegt Hans Heerkens: "Je krijgt er op zijn best een goede landsverdediging voor terug". De luchtvaartdeskundige van de Universiteit Twente vindt de F-35 'niet zo'n goed vliegtuig als technisch mogelijk zou zijn geweest'. Meer een compromis tussen de wensen van allerlei krijgsmachtonderdelen. De F16 was in zijn tijd een stuk veelzijdiger, zegt Heerkens.

    Maar, zoals de Consumentenbond het zou omschrijven: toch is de F-35 de beste koop. "Ook voor het Nederlandse bedrijfsleven is dit toestel verreweg het meest interessant vanwege de mogelijkheden om deel te nemen aan ontwikkeling en onderhoud", zegt Heerkens.

    Succesmodel
    Dat de F-35 zo'n economisch succesmodel is, heeft vooral te maken met het grote aantal dat wordt gebouwd. Nu zijn er door elf landen al bijna 3.200 besteld. Véél meer dan van de voormalige concurrenten, zoals de Franse Rafale en de Eurofighter. Daarvan zijn er respectievelijk 'maar' 306 en 574 besteld. "Alleen de Verenigde Staten schaffen er al enkele duizenden van aan, zegt Heerkens. "Dat betekent ook dat de Amerikanen continu verbeteringen zullen aanbrengen. En dat misschien tientallen jaren lang. Bovendien wordt de F-35 wereldwijd gebruikt. Het voordeel daarvan is dat je overal logistieke steunpunten kunt vinden. Het zit 'm echt in de aantallen. Daar kan het Nederlandse bedrijfsleven veel baat bij hebben", zegt Heerkens.

    Carl Koopmans, onderzoeksdirecteur bij SEO Economisch Onderzoek en hoogleraar Beleidsevaluatie aan de Vrije Universiteit in Amsterdam, heeft al in 2012 uitgerekend dat de Nederlandse bijdrage aan de bouw van de F-35 en het onderhoud 'tientallen miljarden euro's' gaat opleveren.

    Astronomische bedragen

    Alleen duurt het even voordat ze zijn binnengeharkt. De miljardenomzet moet namelijk worden uitgesmeerd over tientallen jaren. Bovendien gaat het om omzet, niet om winst, zegt Koopmans als expert op het gebied van maatschappelijke kosten-batenanalyses.

    "Nederland heeft besloten om de F-35 te kopen en part of the deal is dat onze bedrijven onderdelen bouwen en het onderhoud verzorgen. Maar die aanschaf gebeurt met belastinggeld en omzet is geen winst", zegt Koopmans.

    Het economisch voordeel van de F-35 is volgens hem slechts voor een deel in geld uit te drukken. Bedrijven die orders krijgen betalen belasting en hun werknemers doen dat ook. Dat levert de schatkist weer geld op. Bovendien gaat het om banen van een hogere kwaliteit, die waarschijnlijk ook nog eens productiever zijn. Die 'winst' is al minder makkelijk in geld uit te drukken.

    De nieuwe high tech-werkgelegenheid heeft ook nog een ander voordeel, zegt Koopmans: "Het kan leiden tot spin off voor andere sectoren buiten de luchtvaart. Nieuwe uitvindingen of vaardigheden die breder ingezet kunnen worden en waar geld mee kan worden verdiend."

    Dat is het goede nieuws. Enigszins verontrustend is Koopmans' conclusie dat de voorspelde groei van de werkgelegenheid wel eens kan tegen vallen. De overheid heeft het over vier- tot vijfduizend banen. De Amsterdamse hoogleraar zet een rem op dat enthousiasme. "De mensen die aan de slag kunnen in deze bedrijfstak, zijn doorgaans al aan het werk", weet Koopmans.

    "Gekwalificeerd personeel op dat niveau is nu eenmaal schaars. Dan kan de overheid wel zeggen: we hebben duizenden banen in de aanbieding… Dat zal wel, maar niet elke werkzoekende past daar in."