article
1.6116625
DINTELOORD - In natuurgebied de Dintelse Gorzen staan momenteel duizenden wilde orchideeën in bloei. Ondanks de invasie van rupsen.
Natuurlijk Brabant: Wilde orchideeën in Dintelse Gorzen: ‘Femme fatale’ van de natuur
DINTELOORD - In natuurgebied de Dintelse Gorzen staan momenteel duizenden wilde orchideeën in bloei. Ondanks de invasie van rupsen.
http://www.bndestem.nl/regio/bergen-op-zoom/dinteloord/natuurlijk-brabant-wilde-orchidee%C3%ABn-in-dintelse-gorzen-femme-fatale-van-de-natuur-1.6116625
2016-06-18T07:00:00+0000
http://www.bndestem.nl/polopoly_fs/1.6116632.1466158901!image/image-6116632.jpg
NatuurlijkBrabant,Natuurlijk Brabant
Dinteloord
Home / Regio / Bergen op Zoom / Dinteloord / Natuurlijk Brabant: Wilde orchideeën in Dintelse Gorzen: ‘Femme fatale’ van de natuur

Natuurlijk Brabant: Wilde orchideeën in Dintelse Gorzen: ‘Femme fatale’ van de natuur

Foto's
1
Reacties
Reageer

    DINTELOORD - In natuurgebied de Dintelse Gorzen staan momenteel duizenden wilde orchideeën in bloei. Ondanks de invasie van rupsen.

     

    Allemachtig, wat een hoop rupsen! We lopen in natuurgebied de Dintelse Gorzen, op zoek naar wilde orchideeën. Maar waar onze mond van openvalt, is van de enorme aantallen rupsen. Ze zitten overal, op grassen, bomen en planten. Duizenden, tienduizenden, ontelbaar. Onze verbazing stijgt met de minuut. Het zijn joekels van beesten, volgevreten, harig, met monsterlijke, goudkleurige koppen en zwarte ogen. Blauwe en rode wratten op de rug. Hoe dichterbij je kijkt, hoe afschrikwekkender ze eruit zien.

    Ze zijn niet te stoppen. Ze vreten en groeien. Ze hebben haast, nog even en ze moeten gaan verpoppen. Malse grassprieten, vastgeklemd door drie paar scherpe klauwen, verdwijnen razendsnel achter malende kaken. Lange, witte brandharen steken alle kanten uit, als van een warrige pruik.

    Het zijn rupsen van de plakker, een nachtvlinder, vertelt natuurgids Wim van Vliet van Natuurmonumenten. Ze zijn in staat om in korte tijd een heel bos kaal te vreten en worden vaak bestreden.

    Wetten van de natuur
    In de Gorzen mogen ze echter hun gang gaan. Hier gelden de wetten van de natuur. Vlakbij roept een koekoek, die ook al van geen ophouden weet. De vogel vindt hier een gedekte tafel. De koekoek is de een van de weinige vogels die niet vies is van een harig rupsje.

    We verleggen onze aandacht naar de wilde orchideeën. Daar zijn we immers voor gekomen. De Dintelse Gorzen staan al enkele jaren bekend om de grote kolonies inheemse orchideeën. De zeldzaamste soort die er voorkomt, is de steenrode orchis.

    Of deze schoonheid er dit jaar ook weer is, is afwachten, zegt Van Vliet vooraf. Wilde orchideeën zijn eigenzinnig. Ze zijn er of ze zijn er niet, aldus de gids. „Je kunt ze niet zelf zaaien of planten. Ze leven in symbiose met een zeldzame bodemschimmel. Zonder schimmel, geen orchideeën. Daarom heeft het ook geen zin om ze uit te steken en in je eigen tuin te zetten. Daar gaan ze dood.”

    Op de dijk, aan de rand van het natuurreservaat, bloeit de bijenorchis, een van de mooiste soorten. De onderlip van de bloem is glanzend bruin met gele tekeningen, en lijkt opvallend veel op een bij.

    Verleidingskunsten
    Orchideeën onderscheiden zich niet alleen door hun schoonheid, legt Van Vliet uit, maar ook door hun geraffineerde verleidingskunsten. Niet voor niets worden ze ook de ‘femmes fatale’ van de natuur genoemd. Omdat veel orchideeën geen nectar leveren, en toch kruisbestuiving willen, foppen ze hun bestuiver. Een bijtje dat langs vliegt en de bloem bespringt, denkt dat hij paart met een soortgenoot. En zo zijn er tal van wilde orchideeën die op deze manier insecten in de maling nemen, zoals de wespenorchis, de vliegorchis, de hommelorchis en de muggenorchis.

    Langs het Volkerakmeer kleurt het grasland roze van duizenden rietorchisssen. Het zijn prachtige exemplaren, met grote bloemen en gevlekte bladeren. Een genot om te zien.

    Een vaste bezoeker van de rietorchis is de Sint Jansvlinder. Waarom deze nachtvlinder zich zo aangetrokken voelt tot de rietorchis, is niet bekend. De deskundigen hebben er (nog) geen verklaring voor. Van Vliet vermoedt dat de vlinder graag bij de bloem schuilt tegen regen en kou.

    In het hoge gras ontdekken we verder de vleeskleurige orchis en de moeraswespenorchis. Het zijn tengere, ingetogen schoonheden, en - anders dan bij de rupsen! - hoe dichterbij, hoe lieflijker. En ja hoor, ook de zeldzame, steenrode orchis laat zich zien. Klein, verscholen in het gras, maar bloedmooi en begeerlijk. „Als je zo mooi bent, hoef je niet groot te zijn,” reageert Van Vliet droog. „Dan komen de mannetjes toch wel.”