Foto Thom van Amsterdam
foto's Thom van Amsterdam
1/2
Het leven van Nora Kasrioui (29 uit Breda is gewijd aan één ding: het bestrijden van achterstand die vrouwen hebben in het maatschappelijk leven. Internationale Vrouwendag is nog steeds van wezenlijk belang, vindt ze.
Een tikje misprijzend kijkt Nora het leescafé van de Bredase bieb rond.
Om dan vrolijk te concluderen dat we op een plek met 'een mannelijke
inrichting' hebben afgesproken. Het was mij persoonlijk nog niet opgevallen,
maar de grijze zakelijkheid met veel kunststof en harde zitbankjes is
beslist op de man gericht, vindt Nora. "Alleen die rode stoelen, da's
wel een vrouwelijk element."
Ze doet het overal zegt ze en
niet eens bewust. "Ik observeer, analyseer, taxeer en deel in op
gelijkwaardigheid/ongelijkwaar- digheid."
We raken meteen de
kern van waar het in het leven van Nora Kasrioui om draait: de achterstand
van vrouwen in het maatschappelijk leven. Het bestrijden daarvan heeft ze
bestempeld tot levensopdracht, een missie waar ze gewoonweg niet onderuit
kan. "Daartoe ben ik op aarde. Zomaar doelloos rondlopen, is niks voor
mij."
We praten met Nora omdat ze onlangs een paar pittige
uitspraken deed rond de landelijke Emancipatiemonitor. 'De maatschappij is
van stoeptegels tot seks op mannen gericht' en 'De rolverdeling tussen man
en vrouw moet omgekeerd worden om uiteindelijk gelijkwaardigheid te
realiseren'."
Ze lacht als ik haar citeer, dat doet ze vaak
en uitbundig. "Ik heb er enorm veel reacties op gekregen. Mannen op de
universiteit die het té feministisch vonden en zich aangevallen voelden. Dat
was niet mijn bedoeling, maar ik heb het wel bewust scherp geformuleerd. Ik
heb er ook goed over nagedacht. Opdat het anderen, met name vrouwen, aan het
denken zou zetten. En dat is gebeurd, want ik kreeg ook reacties van 'goh,
wat een unieke invalshoek, zo heb ik het nog nooit bekeken'. Het is me
kennelijk gelukt anderen te overtuigen van mijn inzicht. Daar ben ik
tevreden over."
- Hoe komt een mens aan zo'n feminiene
focus?
"Ik heb in mijn leven veel onrecht en ongelijkwaardigheid
gezien in de samenleving en ook zelf meegemaakt. Vanaf dat ik een peuter
was, heb ik gezien dat mijn moeder en zussen dienstbaar moesten zijn aan het
gezin en de Marokkaanse gemeenschap. Vrouwen konden elkaar alleen stiekem
bezoeken als de mannen in de moskee waren. En dan waren ze zo angstig, dat
ze zich nog niet konden ontspannen. Onaangekondigd nam mijn vader op vrijdag
regelmatig een groep andere mannelijke moskeegangers mee. Daar moest dan
uitgebreid voor gekookt worden en zo. Al vrij snel vond ik dat niet normaal.
Ik werd als kind vaak uitgenodigd op Nederlandse feestjes en dan zag ik dat
het er daar heel anders aan toe ging."
- Vrouwvriendelijker?
"Empathischer, respectvoller, aardiger. Vrouwen valt veel onrecht ten
deel puur omdat ze twee flapjes tussen de benen hebben. Zo werd er bij ons
thuis ook over gesproken: je bent een meisje, je moet je plaats weten in de
wereld, verwijzend naar het vrouwelijk geslachtsdeel. Alleen omdat vrouwen
vrouw zijn, zien traditionele Marokkaanse mannen redenen vrouwen te
manipuleren. Sommige vrouwen worden zelfs afgebeuld, mishandeld, terwijl de
islam wat anders voorstaat. Dat kan dus niet en daar vecht ik tegen."
- Zet je je af tegen je Marokkaanse
afkomst?
"Nee.
Maar ik ben wel de enige uit ons gezin - een gastarbeidersgezin met acht
kinderen - die maatschappelijk zo ver gekomen is. Ik heb een
voorbeeldfunctie binnen de Marokkaanse gemeenschap. Ik laat bijvoorbeeld
zien dat een Marokkaanse vrouw ongehuwd het huis uit kan. Dat is me gelukt
zonder mijn familie te verliezen. Mijn broer, die negen jaar geleden nog zei
'Nora, nooit, nooit, ga jij op jezelf wonen zonder man', heeft me twee jaar
geleden uiteindelijk geholpen met de verhuizing naar Breda. Ik heb de
familie niet te schande gemaakt, integendeel ze zijn trots op me. Al hebben
ze soms ook medelijden. 'Ach gut, staat ze weer, 's avonds laat helemaal
alleen op het station in Groningen' of zo."
- Hoe
feministisch is je werk bij de FNV?
"Mijn taak is het om zo
veel mogelijk vrouwen op invloedrijke posities binnen de bond te krijgen.
Dat lijkt simpel, maar is het niet want de structuur van de FNV is complex.
Alle zestien bonden die onder de grote FNV-koepel hangen, hebben hun eigen
cultuur en omgangsvormen. De ambtenarenbond bijvoorbeeld is wat behoudend,
daar moet ik veel uitleggen en lobbyen, terwijl anderen meteen zeggen 'prima
Nora, geef ons maar een paar vrouwen'. Ja, ja, die heb ik dan ook voor ze.
Althans, er worden nu 25 vrouwen opgeleid voor een bestuursfunctie. De kunst
is ervoor te zorgen dat ze die functie niet alleen krijgen, maar vooral
behouden."
- Het lobbyen ligt je wel?
"Ha, ja.
Als je iets wilt bereiken moet je ten eerste je doel scherp hebben,
vervolgens bepalen hoe je je doel wilt bereiken en dan je overtuigingskracht
inzetten. Dat lukt alleen als je laat zien dat je iets echt wilt. Charme en
humor helpen een hoop, is mijn ervaring. Nooit het slachtoffer uithangen.
Dat haat ik. Gewoon dealen met de omstandigheden die er nu eenmaal zijn."
- Voorbeeldje?
"Ik solliciteerde ooit naar een betaalde
stageplek als leraar maatschappijleer bij het Gertrudiscollege in
Roosendaal. Ik werd aanvankelijk aangenomen, maar even later belde de
directeur me op. Ik mocht alleen stage komen lopen als ik mijn hoofddoek
afdeed. Ik dacht toen 'over mijn lijk'. Die hoofddoek hoort bij mij en zo'n
directeur hoeft mij niet voor te schrijven hoe het zit. Ik stuur mezelf wel
aan. Ik heb toen geen aangifte van discriminatie gedaan omdat ik wist 'mijn
tijd komt nog wel'. Ik ben een treetje hoger gegaan naar de
bestuursvoorzitter. Toen kon ik alsnog op een andere school van datzelfde
bestuur terecht."
- Je hebt al enorm veel gedaan op het
terrein van emancipatie. Waar ben je over tien jaar?
"Dan
hoop ik een ervaren bestuurder te zijn of mensenrechtenactivist op het
gebied van vrouwenkwesties. Er is uitbuiting, vrouwenhandel, abortus. Genoeg
dingen die - ook internationaal - nog lang niet opgelost zijn. Als ik
volgend jaar klaar ben met bestuurskunde wil ik nog een aantekening op het
terrein van staats- en bestuursrecht halen. En ik ga een boek schrijven,
daar ben ik voor benaderd door een uitgever."
- Geen tijd
voor een man?
"Ik heb het best druk, maar ik ben een
workaholic, dus dat vind ik niet erg. Ik vind het ook heerlijk om alleen te
zijn en mijn eigen tijd in te delen. Op een blok aan mijn been zit ik niet
te wachten. Ik heb geen hekel aan mannen hoor, ze zijn nodig. De mannen in
de Marokkaanse gemeenschap zien mij als een leading lady en dat vind ik een
groot compliment. Maar ik ga over mijn nek van mannen die alles voor je
willen regelen. Weet je dat mijn vader voor het hele gezin kleren kocht? Dat
is toch erg? Vrouwen die hun haar laten groeien omdat híj dat mooi vindt.
Nou ja, dat is vreselijk. Dat leidt tot afhankelijkheid en onderdrukking.
Als ik een relatie zou aangaan, moet die man in ieder geval mijn missie
delen."
- Is dat niet veel gevraagd?
Peinzend: "
Met een Marokkaanse man trouwen, is waarschijnlijk onmogelijk. En een
Nederlandse man zou moslim moeten zijn en dat zijn dan vaak weer van die
eigenzinnige types."
Opgetogen: "Maar ik maak me geen
zorgen, ik heb genoeg contacten om overal leuke dingen met anderen te doen.
Alleen voor mijn moeder is mijn situatie als alleenstaande natuurlijk een
nachtmerrie. Ha, die vindt dat ik al lang niet meer goed in de markt lig
voor een goede huwelijkspartner. Te oud, te onafhankelijk."
-
Wat doe je morgen?
"'s Morgens ben ik host tijdens het debat
op de FNV-manifestatie en 's middags ben ik bij het debat van Opzij. Dat
ligt al maanden vast. Internationale Vrouwendag is een belangrijke dag. Een
dag waarop vrouwen de rijen moeten sluiten en verworven rechten moeten
vieren. Op plaatselijk niveau is het me vaak te showbizzachtig. Ze komen
niet verder dan hapjes maken en schilderen met henna in het buurthuis.
Gezellig, maar voor mij niet wezenlijk. Het zou ook in de buurthuizen moeten
gaan over deeltijdwerk, zorg- en zwangerschapsverlof, over waarom veel
vrouwen afhaken op leidinggevende posities, over bloedpillen die allochtone
meiden gebruiken wanneer ze trouwen en voorhuwelijkse seks hebben gehad.
Internationale Vrouwendag gaat over opkomen voor je rechten. Nodig? Wat
dacht je?"
Sorteer reacties
