Jan Schipper (l) en Daan Manneke in de protestantse Laurentiuskerk in Breda.
Volledig scherm
Jan Schipper (l) en Daan Manneke in de protestantse Laurentiuskerk in Breda.

Compositie Bredase Daan Manneke in 15 kerken in première

BREDA - In vijftien kerken en kathedralen, zowel katholiek als protestants, in Nederland en in Zwitserland, gaat zondag een werk in première van de Bredase componist Daan Manneke.

Manneke maakte het in opdracht van de protestantse Laurentiuskerk uit het Bredase Ginneken. Die vierde in 2016 het 700-jarig bestaan van het gebouw en het feit dat de kerk 375 jaar protestants is. ,,Als afsluiting van het jubileumjaar wilden we iets bijzonders", zegt voorzitter Jan Schipper van de kerkenraad. Het werd de vraag aan Manneke om een speciaal werk te componeren.

Een bijzondere opdracht, vertelt Manneke: ,,In de 59 jaar dat ik actief ben als componist, kreeg ik slechts drie keer eerder een opdracht van een kerk." In Nederland is het nou eenmaal niet gebruikelijk dat wereldlijke componisten een kerkelijke opdracht krijgen. En al helemaal niet van een protestantse kerk.

De Nederlandse protestantse geschiedenis stoelt voor het leeuwendeel op de leer van Calvijn. ,,En Calvijn wilde geen muziek in de kerk." Althans: geen instrumenten. ,,Hij vreesde dat de schoonheid van de muziek de aandacht van het woord afleidde", zegt Manneke. A capella-zingen mocht wel, sterker daar was Calvijn juist een voorstander van ,,Door het volk te laten zingen, kwam een geweldige kracht vrij, zei hij."

De Laurentiuskerk vroeg Manneke iets te maken voor een kerkdienst op 12 februari. Een bijzondere datum, aldus de componist. ,,Het is dan septuagesima, zeventig dagen voor Pasen." Volgens het katholieke kerkelijke rooster een dag waarop psalm 92 klinkt. Het is dan ook die psalm die de basis is voor Mannekes compositie Bonum est confiteri Domino.

Als rode draad door zijn werk loopt de muziek en tekst die Theodore de Bèze maakte in de zestiende eeuw. Manneke: ,,Daarnaast liet ik me inspireren door de muziek zoals in de zeventiende eeuw klonk in abdij Port-Royal in Parijs, een vrouwenklooster." Zo werd het een werk voor orgel en vrouwenstemmen.

Zondag is het 's ochtends al te horen in kerken als de Amsterdamse Westerkerk, de Haarlemse Sint Bavobasiliek, de Utrechtse dom en de domkerk in het Zwitserse Basel. Om 15.00 uur in de Laurentiuskerk, Duivelsburglaan 1, Breda.