BREDA - Na de rondgang door zijn ateliers en woonruimte, volgestouwd met verhuisdozen, oude dekens, flessen, gebruikt sop, boorgruis, stof en wat al niet, grinnikt hij zelf: "Je kunt het zo gek niet bedenken wat ik bewaar en maak." Voor een kunstenaar die erkent dat zijn werk niet zo toegankelijk is, is Loek Grootjans een gezellige prater.
Zijn nieuwste boek, meer dan 300 bladzijden dik, met een verhalende titel die de hele kaft bedekt, noemt hij zijn 'blauwdruk van het leven'. Je kunt het ook zien als een overzicht van zijn werk.Kunsthistorica Rebecca Nelemans betitelt hem als 'een van de beste en internationale kunstenaars' van Breda. Hij is een van de weinige West-Brabants/Zeeuwse kunstenaars die – al heel lang, en heel vaak – internationaal exposeert. Onder meer in Madrid, Barcelona, Gent (SMAK), München, Parijs, Frankfurt, Athene, Graz, in Nederland op veel plaatsen zoals in Breda (Electron), Roosendaal (Tongerlohuys) en Vlissingen, waar hij ook een onderkomen heeft.
Op dit moment is hij in gesprek met het beroemde MOMA (Museum of Modern Art) in New York over de aankoop van een werk, maar daar wil hij weinig over kwijt. "De deal is nog niet rond. Eerst zien, dan geloven."
Hij heeft ook prijzen gewonnen, zoals met zijn To the better off Department in 2006 in Gent: aan een kale gevel een trap, die voert naar een glazen hokje op het dak. Alleen begint die trap pas op 3.50 meter, en steken de treden maar 20 centimeter uit, volslagen ontoegankelijk dus. Hij heeft het zelf over een 'hemelpoort'; dat het 'niet te makkelijk mag zijn om in de hemel te komen'.
In Breda woont en werkt hij al sinds zijn achtttiende, toen hij ging studeren aan de Academie St. Joost, maar is er bij het grote publiek niet bekend. Op het dak van KOP stond, tijdens het Graphic Design Festival, naar zijn idee in enorme letters 'HOW', en beneden borden met een serie vragen die daarbij horen, zoals How to look?, How to crash? Dat project past erg bij hem: hijzelf beschouwt 'het stellen van essentiële vragen' als de rode draad in zijn werk.
In zijn nieuwste boek staat een lijst met 1156 vragen: 'alle vragen die ik over mijn kunstenaarschap kon verzinnen'. "Maar elk antwoord leidt weer tot een nieuwe vraag." Geen wonder dat hij net zo goed filosoof als kunstenaar is genoemd.
In het boek veel teksten, alles in het Engels en vaak niet erg toegankelijk. De foto's van zijn projecten geven een dwarsdoorsnede van zijn werk, ideeën en verzameldrift. Een beperkte opsomming:
- schaaltjes met stof en haren uit het ouderlijk huis, als zijn ouders naar een bejaardenhuis gaan;
- afgeknipte nagels, afgeknipt haar, en welke schaar gebruikt is;
- koffie, bedekt met schimmel, met vermelding welke koffie en met welk koffieapparaat gezet;
- poep, met vermelding van welke maaltijden, uit welke soorten vis, 'bereid door Geertruid Levina Huiszoon op een Atag gasfornuis;
- de laatste adem van vader Cornelis Grootjans, schroothandelaar, gevangen in een boerenzakdoek ('2 maart 2003, Middelburg');
- een soort 'stofschaduwen', een magazijnruimte vol lege planken, maar met stofafdrukken van spullen op die planken, nadat hij er een zak stof had laten ontploffen en de attributen weghaalde. Dat stof had hij vijf jaar lang verzameld in zijn atelier.
Verzamelen, rangschikken, fotograferen en beschrijven en dan alles in boekvorm gieten, dat drijft hem.
- Alles en niets in kaart brengen, dat wil je?
"Ja, goed hè? Ik wil weten hoe het leven in elkaar steekt."
- Dat dikke, dure boek heet een 'blauwdruk van je leven'.
"Alles moest erin. Het hele leven. Het is het DNA van mijn leven, met alle zijwegen. Klopt, ik ben gek op boeken maken. Zelf koop ik ook alleen muziek en boeken, verder niks. Dat boek uitgeven kost een ton. Oplage duizend exemplaren, maar ik ben alles al bijna kwijt."
- Je bent ook filosoof.
"Ach, dat zeggen anderen. Ik heb wel cursussen filosofie gevolgd, maar het moet altijd ten dienste staan van de kunst. Mijn werk is altijd wel heel filosofisch geweest. Er zit veel Spinoza in."
- Vaak ontoegankelijk.
"Ja, maar goeie kunst, daar moet je moeite voor doen."
- Je nieuwste projecten zijn 'storage', opslag van oude spullen en resten.
"Stof, waswater, gebruikte dweilen bij het schoonmaken van mijn atelier, ik vang alles op en bewaar het. Ik heb een schuur in Sint Joosland onder Arnemuiden, waar ik alles opsla. Een galerie in Brussel wil het exposeren, ik heb al eerder verzamelingen van geëtiketteerde flessen met onder meer spoelwater in Brussel en Duitsland geëxposeerd. Obsessief, dwangmatig? Je komt er niet meer van af, dat is zo. Dat is het stempel dat ik heb gekregen. Het is maar zo."
- Je kunt van de kunst leven?
"Ja, heel goed. Ik ben altijd selfsupporting geweest. Als het vroeger niet lukte, ging ik erbij werken. Zo ben ik nog een tijd krantenverdeler geweest bij De Stem."
Hij geeft een rondleiding langs alles wat zijn atelier vult. Boxen vol oude kleding, oude dekens uit zijn ouderlijk huis, verhuisdozen vol verzamelde spullen en flessen die naar zijn Walcherse loods moeten.
"Opruimen? Daar moet ik niet aan denken!"
