De 'Spaanse' Afrikaanse olifant Aja wordt gevoerd door een dierenverzorger van Ouwehands Dierenpark. Op de achtergrond Duna.foto Herman Stöver
Het gaat weer goed met Aja en Duna. De twee Afrikaanse olifanten van
Ouwehands Dierenpark zijn flink opgeknapt sinds ze in 2006 vanuit Spanje
naar Nederland kwamen. Hun voeten waren zwaar verwaarloosd en zaten vol met
eelt. Door goede verzorging zien ze er weer 'top' uit.
Van alle administratieve en juridische rompslomp die ze teweeg hebben
gebracht, hebben zij geen weet. Maar vandaag komt aan alle heisa een einde.
Directeur Robin de Lange: "We willen gewoon verder." Vandaag doet
de rechtbank in Utrecht namelijk uitspraak in de zaak over Aja en Duna,
tegen een dierenhandelaar uit Rhenen. Hij importeerde de twee olifanten voor
Ouwehands Dierenpark uit een safaripark in Spanje. Bij aankomst bleken de
twee niet over de juiste papieren te beschikken. De dierentuin stapte naar
de inspectie en betaalde 40.000 euro om de olifanten alsnog te legaliseren.
De handelaar kreeg een schikking aangeboden, maar weigert die. Hij vindt dat
de olifanten wél over de juiste papieren beschikken. Tegen hem is de
maximale werkstraf van 240 uur en drie weken voorwaardelijke gevangenisstraf
geëist.
Meningsverschillen en misverstanden over handel in
dierentuindieren komen vaker voor. "De regelgeving is verschrikkelijk
ingewikkeld", zegt jurist Erna Philippi van adviesbureau Natuur en
Recht.
"Dierentuinen hebben te maken met Nederlandse, Europese
en internationale regels, zoals de flora- en faunawet en het CITES- verdrag
(zie kader). Die veranderen continu. Bovendien interpreteert elk land ze
verschillend."
Als voorbeeld noemt Philippi het vermelden van
het geslacht van een dier op het document. "In 2004 werd daar niet op
gecontroleerd, maar in 2008 ineens wel. Documenten zonder vermelding van
geslacht werden ongeldig verklaard, ook al waren die door Nederland zelf
uitgegeven."
In het geval van Aja en Duna is gehandeld op
basis van goed vertrouwen, zegt De Lange. "De handelaar zei dat de
papieren in orde waren, en wij hebben die niet van tevoren gecontroleerd.
Een blunder. We hebben de interne procedures aangepast, en met die handelaar
doen we geen zaken meer."
Dierentuinen nemen de regels serieus
en doen hun uiterste best om bij te blijven, is de ervaring van Philippi. "
Bij iedere dierentuin worden fouten gemaakt, maar dat gebeurt niet
opzettelijk. Bovendien kun je landen, waarvan je weet dat ze vaak voor
problemen zorgen, niet uitsluiten in verband met de fokprogramma's."
Ook Jacques Kaandorp, dierenarts bij Safaripark Beekse Bergen en specialist
regelgeving voor de Nederlandse Vereniging van Dierentuinen, ziet dat
dierentuinen 'worstelen met CITES-regels'. "Het is soms niet duidelijk
of CITES-dieren wel of niet onder de flora- en faunawet vallen. Of hoe het
zit met dieren die niet bedreigd zijn, maar hier wel beschermd worden."
Kaandorp herkent het geval van de handelaar uit Rhenen. "Het zijn
incidenten die altijd zullen blijven voorkomen."
