De hersenen kort onder stroom zetten is voor sommigen een effectieve manier om van zwaar depressieve gevoelens af te komen. archieffoto GPD
Ze was een foutje van de natuur, dacht Marit.
Daarom moest ze dood. Het broodmagere meisje (14) was al maanden opgenomen in een psychiatrische inrichting en weigerde te eten. Dat mocht ze ook niet, zeiden de stemmen in haar hoofd. Marit (niet haar echte naam) kwam uiteindelijk het bed niet meer uit, was zwaar depressief en psychotisch. Gelukkig komt het niet vaak voor dat jonge pubers niet opknappen van therapie en medicijnen, zegt kinder- en jeugdpsychiater Catrien Reichart. "Dat zijn echt uitzonderingsgevallen." Zelf heeft ze twee jongeren gekend waarbij zij als behandelaar met de rug tegen de muur leek te staan. "Wanneer een jongere suïcidaal is, niet eet en nauwelijks drinkt, is er geen tijd meer te verliezen." Die keren bleef er maar één optie over, aldus Reichart: elektroconvulsietherapie (ect), ofwel het toedienen van stroomschokken op het hoofd. "Ouders schrikken wel als je het voorstelt. Het is een uiterste redmiddel, maar ik vind wel dat je een kind deze behandeling niet mag onthouden."
Bij Marit verdween na drie shockbehandelingen haar doodswens. Ook de hallucinaties zijn niet meer teruggekeerd. Waarom de schokken – die een epileptische aanval veroorzaken – ook depressieve gevoelens wegnemen, weet niemand. Maar dát ze werken, staat voor veel psychiaters vast.
Ouderen met ernstige depressies moeten volgens de nieuwe richtlijn voor psychiaters sneller behandeld worden met elektrische shocks. De shocktherapie bestrijdt de depressie sneller dan antidepressiva en verdient daarom de voorkeur. Bij volwassenen zijn de resultaten goed onderzocht, vertelt de Rotterdamse psychiater Walter van den Broek. Hij staat bekend als Dokter Shock, die jaarlijks talloze malen shocks toedient. "60 tot 80 procent van de patiënten geneest ervan."
Toch is het geen wondermiddel, de behandeling kent een keerzijde. Patiënten zijn na afloop vaak ernstig verward en delen van hun geheugen kwijt. Deze herinneringen komen meestal wel terug. Een enkele patiënt zegt moeite te blijven houden met lezen en schrijven.
Hoe het brein van een kind of puber, dat nog niet volgroeid is, op de stroomstoten reageert, is nooit goed onderzocht. In feite is het nog één grote 'black box', een experiment. Dat is ook precies de reden waarom ze stroomstoot-therapie binnen GGZ Eindhoven niet als een optie zien. "Kinderen moeten geen proefkonijn worden", vindt Bert van den Boomen, manager behandelzaken. "Laat de wetenschap eerst maar eens met bewijzen komen. Bij kinderen en jongeren moet je altijd terughoudend zijn, vindt hij. Ook met medicijnen. "En die zijn nog stukken minder ingrijpend dan shocks."
Het is dubbel om als samenleving wél te waarschuwen voor de gevaren van excessief drankgebruik op het groeiende brein, zegt Van den Boomen, en tegelijk shocks als behandeling aan te bieden zonder dat de gevolgen bekend zijn.
Sorteer reacties
