Stebo-leerlingen aan het werk in Utrecht. Foto Rianne den Balvert
In de gang van de Utrechtse Stebo-vestiging hangen foto's van leerlingen en leraren. Foto Rianne den Bakker
1/2
Een herenpand aan de sjieke Nieuwegracht in Utrecht. en smalle gang. Een waarschuwing op de muur: roken maakt meer kapot dan je lief is.
EWie wordt betrapt tussen de lessen mag zich om half negen melden. Aan de
muren foto's van alle leerlingen en leraren. Een lichtkrant meldt dat
Chantal vandaag ziek is.
Stebo, een middelbare particuliere school,
laat zich graag voorstaan op het kleinschalige karakter. Hier kennen
leerlingen en leraren elkaar nog. Hier zitten maximaal negen kinderen in een
klas. Directeur Koen Bakker vergelijkt het met een gezin. "Leraren
weten het als het uit is met een vriendje of vriendinnetje, ze weten wat er
speelt."
Die sfeer is voor sommige leerlingen wel wennen. "
Ze zijn verwaarloosd in het gewone onderwijs en moeten hier twee weken echt
even aanpassen."
Het particuliere onderwijs in Nederland zit
in de lift. Het aantal leerlingen aan instituten als Luzac en Stebo was
vorig jaar 2.971, een groei van bijna 20 procent vergeleken met 2005. In
Nederland zijn volgens de Onderwijsinspectie zeven particuliere
onderwijsinstellingen actief. Het Luzac College en Lyceum zijn veruit de
grootste. Alle scholen groeien.
Stebo in Utrecht, de school heeft
ook locaties in Amsterdam en Den Haag, heeft 164 leerlingen. Meer wordt het
niet. "Dan gaat het karakter veranderen, dat willen we niet. Als het
nodig is openen we een nieuwe vestiging", zegt Bakker.
Privéscholen vragen een flinke bijdrage van ouders. Het zijn bedrijven en ze
krijgen geen geld van het ministerie. Het lesgeld varieert tussen de 18.000
en 25.800 euro voor een jaar. Uit een onderzoek uit 2006 bleek dat ouders
die hun kind naar een particuliere school sturen, een gemiddeld inkomen
tussen 68.000 en 80.000 euro hebben. Een derde verdiende zelfs meer dan
91.000 euro.
Een particuliere school is dus niet voor elke ouder
een optie. "Nee, dat is inderdaad niet eerlijk", zegt Bakker. "
Ik word er ook niet blij van als hier een ouder komt en aan het eind van het
gesprek blijkt dat het toch te duur is. Ik gun ieder kind kleine klassen en
veel aandacht."
Kritiek op de scholen is er altijd geweest.
Het meestgehoorde verwijt is dat ouders een diploma kopen voor hun kind. Eva
van der Wal (18) is het daar niet mee eens. Ze heeft net haar eindexamen
havo op Stebo achter de rug en bereidt zich alvast voor op de herexamens,
waarvan ze zeker weet dat ze eraan komen. "Het is hier hard werken. Ik
ben van negen tot vijf bezig. Je krijgt het niet cadeau."
De
privéscholen zouden hun schoolonderzoeken (so) te makkelijk maken, om de
kans op slagen voor hun leerlingen te vergroten. De Onderwijsinspectie start
een onderzoek. Bakker erkent dat het probleem ook bij Stebo speelt. "We
hebben daar maatregelen tegen genomen en het verschil tussen so en centraal
eindexamen is nu al kleiner. Er zijn wel verklaringen voor. Faalangstige
leerlingen kunnen we hier heel persoonlijk begeleiden. Maar het centraal
eindexamen is aan vaste regels gebonden. Daar kunnen we een leerling die in
huilen uitbarst niet even rust gunnen."
Stebo is in 25 jaar
veranderd van een instituut dat cursussen verzorgde in een complete
middelbare school. Ook het soort leerlingen dat terechtkomt op een
particuliere school is de laatste jaren veranderd, heeft Bakker gemerkt. "
In het begin waren het vooral gedragsgestoorde kinderen. Sinds een jaar of
tien zijn het de gewone leerlingen. Ouders hebben het geld en gunnen het
zoon of dochter."
Anna Bakker, directeur van Paepon, een
platform van erkende particuliere onderwijsinstellingen, bevestigt dit.
Volgens haar staan particuliere scholen de laatste jaren sterker in de
belangstelling 'omdat ouders het belang van goed onderwijs voor de toekomst
van hun kinderen in onze kenniseconomie steeds beter inschatten'. "Ze
beseffen dat ze daar zelf in moeten investeren. En daarnaast hebben ouders
door de aangetrokken economie meer te besteden. In plaats van een tweede
huis kiezen sommigen voor de opleiding van hun kinderen. Het is in Nederland
gewoon geworden te sparen voor onderwijs."
Daarnaast is ook
sprake van onvrede over het normale onderwijs. "Mensen hekelen de
massaliteit en het gebrek aan structuur en begeleiding. Dat zijn vaak extra
motieven om te kiezen voor particulier onderwijs maar niet de hoofdreden."
Wim Duif, directeur van de Amsterdamse Stebo-vestiging, kent de klaagverhalen
van ouders over 'normale' scholen. "Te grote klassen, te weinig
kennisoverdracht, de moeite die scholen hebben om docenten te vinden,
onbevoegden voor de klas. Van dat laatste hebben wij in ieder geval geen
last. We hielden vorig jaar een open dag voor docenten. We konden dertig
mensen ontvangen, er meldden zich er driehonderd. Niet omdat we meer salaris
betalen, want dat is niet zo, maar gewoon omdat ze hier het onderwijs kunnen
geven dat ze wíllen geven."
De Onderwijsinspectie stelt
steeds meer eisen. Particulier onderwijs moet steeds vaker aan dezelfde
eisen voldoen als het reguliere onderwijs. Koen Bakker van Stebo vindt dat
goed. "Maar daar kan in de toekomst wel wat tegenover staan. Waarom
zouden wij geen geld krijgen per leerling? Voor extra's kunnen ouders dan
betalen. Zo kan het onderwijs goedkoper worden."
Volgens Jan
Lenders, docent onderwijskunde aan de Radboud Universiteit in Nijmegen, is
er nog nauwelijks onderzoek naar particulier onderwijs verricht. "We
kunnen slechts speculeren over de reden waarom het groeit. Ik denk dat er
wel degelijk een verband is met de kritiek op het reguliere onderwijs. Maar
bewijzen daarvoor zijn er niet."
Hij wijst nog op een ander
aspect. "Tweeverdieners kunnen vaak weinig tijd en aandacht aan hun
kinderen besteden. Die kunnen ze 'kopen' op een particuliere school.
Bovendien vangen die scholen de kinderen op als zij zelf nog aan het werk
zijn."
© BN DeStem 2012, op dit artikel rust copyright.
Wij plaatsen alleen reacties die ondertekend zijn met uw voornaam, achternaam en woonplaats.
Sorteer reacties
